เชียงใหม่-เชียงราย ยืนยันน้ำประปาปลอดภัย แม้พบสารหนูในแม่น้ำกก เร่งเจรจาเมียนมาแก้เหมืองแร่ต้นตอปัญหา

เชียงใหม่, 20 พฤษภาคม 2568 – นายอาวีระ ภัคมาตร์ ผู้อำนวยการสำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษที่ 1 (เชียงใหม่) เปิดเผยความคืบหน้าเกี่ยวกับสถานการณ์คุณภาพน้ำในแม่น้ำกก และการควบคุมผลกระทบต่อประชาชนในพื้นที่อำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่ และอำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย หลังจากมีการตรวจพบสารปนเปื้อนในแหล่งน้ำสาธารณะ โดยยืนยันว่าคุณภาพน้ำประปายังคงอยู่ในเกณฑ์ที่สามารถอุปโภคและบริโภคได้ตามปกติ

ตรวจวิเคราะห์ 12 จุด พบสารหนูเกินมาตรฐานใน 9 จุด

จากรายงานผลการตรวจวัดคุณภาพน้ำและตะกอนดินในแม่น้ำกก โดยสำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษที่ 1 (เชียงใหม่) ระหว่างวันที่ 21–24 เมษายน 2568 ได้มีการเก็บตัวอย่างจาก 12 จุดตลอดความยาวแม่น้ำกกประมาณ 157 กิโลเมตร จากเขตชายแดนไทย–เมียนมา ที่อำเภอแม่อาย จ.เชียงใหม่ ไปจนถึงเขต อ.เมือง จ.เชียงราย ผลการวิเคราะห์พบสารปนเปื้อนที่เป็นโลหะหนักเกินค่ามาตรฐานใน 9 จุด โดยเฉพาะสารหนู (As)

จุดที่ตรวจพบประกอบด้วย 3 จุดในอำเภอแม่อาย และอีก 6 จุดในเขตอำเภอเมืองเชียงราย ซึ่งถือเป็นสัญญาณเตือนที่สำคัญของการเกิดมลพิษในแหล่งน้ำธรรมชาติ และอาจส่งผลต่อระบบนิเวศในระยะยาว

เร่งสำรวจแหล่งมลพิษ – พบต้นตออาจมาจากเมียนมา

ภายหลังพบสารปนเปื้อน หน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งในเชียงใหม่และเชียงรายได้เข้าตรวจสอบแหล่งต้นกำเนิดมลพิษตลอดลำน้ำกก โดยเฉพาะบริเวณโรงงาน พื้นที่เกษตรกรรม และแหล่งทิ้งของเสีย ปรากฏว่าไม่พบแหล่งที่ปล่อยสารหนูหรือโลหะหนักจากฝั่งประเทศไทย จึงมีข้อสันนิษฐานอย่างมีน้ำหนักว่าสารเหล่านี้อาจมาจากกิจกรรมเหมืองแร่ในเขตประเทศเมียนมา

ทางรัฐบาลไทยได้ประสานความร่วมมือระดับพื้นที่กับชุมชนและผู้ใช้น้ำ รวมถึงเตรียมส่งคณะทำงานร่วมเจรจากับรัฐบาลเมียนมา เพื่อเสนอแนวทางการจัดการเหมืองแร่ตามหลักวิชาการเพื่อลดผลกระทบข้ามพรมแดน

วิกฤตมลพิษแม่น้ำกกและแม่น้ำสาย: เชียงราย-เชียงใหม่รวมพลังปกป้องลุ่มน้ำ เรียกร้องปิดเหมืองเถื่อนข้ามแดน

เชียงราย, 19 พฤษภาคม 2568 – ณ ห้องประชุมพิพิธภัณฑ์ศิลปะร่วมสมัยเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย การประชุมครั้งสำคัญในหัวข้อ “ปกป้องแม่น้ำกก-แม่น้ำสาย/ปิดเหมืองต้นน้ำ-ฟื้นฟูลุ่มน้ำ” ได้จุดประกายความหวังและความตื่นตัวในหมู่ประชาชนจากจังหวัดเชียงรายและเชียงใหม่ เพื่อต่อสู้กับวิกฤตมลพิษจากสารพิษในแม่น้ำกกและแม่น้ำสาย อันเป็นผลจากการทำเหมืองแร่เถื่อนบริเวณต้นน้ำในรัฐฉาน ประเทศเมียนมา การประชุมครั้งนี้มีผู้เข้าร่วมกว่า 70 คน จากหลากหลายสาขาอาชีพ รวมถึงพระภิกษุ นักธุรกิจ ศิลปิน นักการเมืองท้องถิ่น และตัวแทนองค์กรภาคประชาสังคม พร้อมตั้งเป้าจัดกิจกรรมใหญ่ในวันที่ 5 มิถุนายน 2568 ซึ่งเป็นวันสิ่งแวดล้อมโลก โดยหวังระดมพลถึง 10,000 คน เพื่อส่งเสียงถึงรัฐบาลไทย เมียนมา และจีน ให้ยุติการทำเหมืองที่ส่งผลกระทบร้ายแรงต่อระบบนิเวศและชุมชน

แม่น้ำแห่งชีวิตที่กำลังป่วยหนัก

แม่น้ำกกและแม่น้ำสายเป็นเส้นเลือดใหญ่ที่หล่อเลี้ยงชีวิตของชาวเชียงรายและเชียงใหม่ มานานนับศตวรรษ แม่น้ำกกไหลจากเทือกเขาสูงในรัฐฉาน ผ่านจังหวัดเชียงใหม่และเชียงราย ก่อนไหลลงสู่แม่น้ำโขงที่บริเวณสามเหลี่ยมทองคำ อำเภอเชียงแสน ส่วนแม่น้ำสายเป็นลำน้ำสำคัญที่ไหลจากชายแดนไทย-เมียนมา มารวมกับแม่น้ำรวกและลงสู่แม่น้ำโขง แม่น้ำทั้งสองสายนี้เป็นแหล่งน้ำสำหรับการเกษตร การประมง และการท่องเที่ยว โดยเฉพาะในพื้นที่อำเภอแม่สาย เชียงแสน และเมืองเชียงราย ซึ่งเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจและวัฒนธรรมของภาคเหนือ

ทว่าในปี 2567 ภัยพิบัติจากอุทกภัยครั้งใหญ่ได้เผยให้เห็นปัญหาที่ซ่อนอยู่ในลำน้ำเหล่านี้ การพังทลายของดินจากเหมืองแร่บริเวณต้นน้ำในรัฐฉาน ซึ่งส่วนใหญ่ดำเนินการโดยกองกำลังว้าและบริษัทจากจีน ได้นำพาตะกอนโคลนและสารพิษ เช่น สารหนูและตะกั่ว ลงสู่แม่น้ำกกและแม่น้ำสาย ส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศอย่างรุนแรง ชาวบ้านในพื้นที่ท่าตอน อำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่ เริ่มสังเกตเห็นความผิดปกติของน้ำตั้งแต่ต้นปี 2568 โดยพบว่าน้ำขุ่นข้นผิดปกติและมีกลิ่นแปลกๆ เด็กที่ลงเล่นน้ำมีอาการผื่นคันรุนแรง ปลาในแม่น้ำตายเป็นจำนวนมาก และพืชผลทางการเกษตรเริ่มได้รับผลกระทบจากการรดน้ำที่ปนเปื้อนสารพิษ

รายงานจากสำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (GISTDA) ซึ่งใช้ภาพถ่ายดาวเทียม THEOS-2 ความละเอียดสูง (0.5 เมตร) ในการวิเคราะห์ความหนาแน่นของตะกอนแขวนลอยในบริเวณสามเหลี่ยมทองคำ ระบุว่าแม่น้ำรวกมีความหนาแน่นของตะกอนอยู่ที่ 40–60 มิลลิกรัมต่อลิตร (mg/L) ก่อนไหลลงสู่แม่น้ำโขง ซึ่งมีความหนาแน่นลดลงเหลือ 20–40 mg/L การวิเคราะห์นี้ใช้ดัชนี Normalized Difference Suspended Sediment Index (NDSSI) และสมการ Total Suspended Solids (TSS) เพื่อประเมินความรุนแรงของมลพิษ ซึ่งบ่งชี้ถึงความจำเป็นในการดำเนินการอย่างเร่งด่วนเพื่อปกป้องลุ่มน้ำ

“เชียงรายฟ้าใส” ปฏิบัติการจัดระเบียบสังคม ทลายบ่อนพนันกลางเมือง จับ 13 นักพนัน พร้อมของกลางเงินสดและยาเสพติด

เชียงราย, 16 พฤษภาคม 2568 – ในช่วงเวลาที่ประเทศไทยกำลังเผชิญกับปัญหาทางสังคมหลายด้าน หนึ่งในนโยบายสำคัญที่รัฐบาลเร่งขับเคลื่อน คือการจัดระเบียบสังคม ปราบปรามสิ่งผิดกฎหมาย เพื่อสร้างความปลอดภัยให้กับประชาชน ล่าสุด จังหวัดเชียงราย โดยการนำของผู้ว่าราชการจังหวัด ได้ดำเนินการเปิดปฏิบัติการพิเศษภายใต้ชื่อ “เชียงรายฟ้าใส” ซึ่งเป็นแผนเชิงรุกที่มุ่งจัดการกับปัญหาการลักลอบเล่นการพนันที่แพร่หลายอยู่ในพื้นที่

จุดเริ่มต้นจากเสียงของประชาชน

การปฏิบัติการครั้งนี้มีจุดเริ่มต้นมาจากการร้องเรียนของชาวบ้านในพื้นที่ซอย 23 บ้านเหล่าพัฒนา หมู่ที่ 14 ตำบลบ้านดู่ อำเภอเมืองเชียงราย ที่ทนไม่ไหวกับเสียงรบกวนจากบ้านหลังหนึ่งซึ่งถูกใช้เป็นบ่อนการพนันลับ ชาวบ้านให้ข้อมูลว่า มีนักพนันเข้าออกตลอดทั้งคืน สร้างความไม่สงบต่อวิถีชีวิตและความปลอดภัยในชุมชน

ภายใต้การอำนวยการของ นายชรินทร์ ทองสุข ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย พร้อมด้วย นายประเสริฐ จิตต์พลีชีพ รองผู้ว่าราชการจังหวัด, พล.ต.ต. มานพ เสนากูล ผู้บังคับการตำรวจภูธรจังหวัดเชียงราย, และเจ้าหน้าที่ระดับอำเภอและตำรวจท้องที่ ได้วางแผนร่วมกับกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน และกลุ่มงานความมั่นคงจังหวัดเชียงราย เพื่อดำเนินการเข้าตรวจสอบพื้นที่ตามที่ประชาชนร้องเรียน

ยุทธการเข้าตรวจค้นกลางเมือง

ในช่วงค่ำของวันที่ 16 พฤษภาคม 2568 เวลาประมาณ 19.00 น. เจ้าหน้าที่จากหลากหลายหน่วยงาน ได้ร่วมกันปฏิบัติการจู่โจมเข้าตรวจสอบบ้านเป้าหมาย ซึ่งแม้ไม่มีเลขที่บ้านระบุ แต่จากข้อมูลเชิงลึกและการสืบสวน สามารถระบุได้ว่าเป็นสถานที่ลักลอบเปิดเป็นบ่อนพนันจริง

เมื่อเจ้าหน้าที่เข้าถึงพื้นที่ พบว่าภายในบ้านมีการตั้งวงพนันหลายประเภท โดยเฉพาะไพ่นกกระจอกและไฮโล อุปกรณ์ที่ตรวจพบประกอบด้วย

• โต๊ะไพ่นกกระจอก พร้อมไพ่ 3 สำรับ
• โต๊ะและอุปกรณ์เล่นไฮโล 1 ชุด
• เงินสดหมุนเวียนภายในบ่อนประมาณ 150,000 บาท

ขณะเจ้าหน้าที่บุกเข้าไปในที่เกิดเหตุ มีนักพนันจำนวนไม่น้อยกว่า 10 คนอยู่ในวงพนัน โดยสามารถควบคุมตัวผู้ต้องหาได้ทั้งหมด 13 คน แบ่งเป็นชาย 11 คน และหญิง 2 คน

ตรวจพบยาเสพติดในสถานที่เกิดเหตุ

นอกจากกิจกรรมการพนัน เจ้าหน้าที่ยังตรวจพบว่า มีบุคคลครอบครองยาเสพติดประเภทที่ 1 ได้แก่

• ยาบ้า 21 เม็ด
• เฮโรอีน ประมาณ 8 กรัม

โดยบุคคลที่ครอบครองของกลางดังกล่าว ยังตรวจพบว่าเสพสารเสพติดด้วย ส่งผลให้ต้องถูกดำเนินคดีเพิ่มเติมตามกฎหมาย

ในขณะเดียวกัน เจ้าหน้าที่ได้พบ นายไมตรี (ขอสงวนนามสกุล) อายุ 55 ปี สัญชาติไทย แสดงตนเป็นเจ้าของบ้าน ซึ่งเป็นสถานที่ใช้ในการลักลอบเล่นการพนัน

ข้อกล่าวหาและการดำเนินคดีตามกฎหมาย

นายไมตรี ถูกแจ้งข้อหา “จัดให้มีขึ้นซึ่งการเล่นการพนันอันระบุไว้ในบัญชี ข. ลำดับที่ 21 โดยไม่ได้รับอนุญาต” ซึ่งมีโทษจำคุกไม่เกิน 2 ปี หรือปรับไม่เกิน 2,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ตามพระราชบัญญัติการพนัน พ.ศ. 2478

ส่วนผู้ต้องหาอีก 12 ราย ถูกแจ้งข้อหาว่า “ร่วมกันเข้าเล่นหรือเข้าพนันในการเล่นอันระบุไว้ในบัญชี ข. ลำดับที่ 21 โดยไม่ได้รับอนุญาต” ซึ่งมีโทษเช่นเดียวกัน

ผู้ต้องหาที่มีและเสพยาเสพติด ถูกแจ้งข้อหาตามพระราชบัญญัติยาเสพติดให้โทษฯ ทั้งข้อหาครอบครองโดยผิดกฎหมายและเสพสารเสพติดในร่างกาย

ผู้ต้องหาทั้งหมดถูกควบคุมตัวไปยังสถานีตำรวจภูธรแม่ยาว เพื่อดำเนินการสอบสวนและนำตัวส่งฟ้องตามกระบวนการยุติธรรม