คนไทยยุคเข็มขัดรัด เที่ยวใกล้บ้าน-รายได้ไม่พอสู้ราคา สัญญาณเตือนเศรษฐกิจปี 2569

เชียงราย, 2 พฤษภาคม 2569 — วันหยุดยาวสี่วันต่อเนื่องระหว่างวันแรงงานแห่งชาติและวันฉัตรมงคล กลายเป็นกระจกสะท้อนภาพเศรษฐกิจไทยได้ชัดเจนที่สุดในรอบปี เมื่อคนไทยกว่า 2.83 ล้านคน-ครั้งออกเดินทาง แต่ส่วนใหญ่เลือกจุดหมายใกล้บ้าน พกกระเป๋าเบา และรัดเข็มขัดอย่างที่ไม่เคยทำมาก่อน นี่ไม่ใช่เพียงสัญญาณของการท่องเที่ยวที่ชะลอตัว แต่คือภาพสะท้อนของสังคมที่กำลังปรับสมดุลชีวิตใหม่ท่ามกลางคลื่นค่าครองชีพที่ยังไม่มีทีท่าจะถอยลง

2.83 ล้านคน-ครั้ง และ 1 หมื่นล้านบาทที่บอกเล่าความจริงของตลาด

นางสาวฐาปนีย์ เกียรติไพบูลย์ ผู้ว่าการการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) เปิดเผยเมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2569 ว่า ช่วงวันหยุดยาวระหว่างวันที่ 1-4 พฤษภาคม 2569 คาดว่าจะมีคนไทยเดินทางท่องเที่ยวประมาณ 2.83 ล้านคน-ครั้ง สร้างรายได้หมุนเวียนทางการท่องเที่ยวประมาณ 10,050 ล้านบาท และมีอัตราการเข้าพักเฉลี่ยทั่วประเทศอยู่ที่ร้อยละ 64

ตัวเลขดังกล่าวฟังดูน่าพอใจในแวบแรก แต่หากมองลึกลงไปในรายละเอียด พบว่าการท่องเที่ยวช่วงนี้มีลักษณะ “หดสั้น” ลงอย่างเห็นได้ชัด คนไทยหันหลังให้ทริประยะไกล แล้วเลือกพาครอบครัวพักผ่อนใกล้บ้านก่อนเปิดเทอม โดยเน้นจุดหมายที่ขับรถได้และไม่ต้องใช้เวลาเดินทางนาน

ข้อมูลจากอโกด้า ซึ่ง ททท. นำมาอ้างอิงในรายงาน ชี้ให้เห็นว่าการค้นหาแหล่งท่องเที่ยวที่ขับรถได้จากกรุงเทพมหานครพุ่งสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญในช่วงเวลาเดียวกัน ระยองเพิ่มขึ้นร้อยละ 44 พัทยาร้อยละ 40 และชลบุรีร้อยละ 29 ยิ่งไปกว่านั้น ผลสำรวจยังพบว่าคนไทยร้อยละ 12 ถึง 20 เลือกเที่ยวในจังหวัดตนเองหรือจังหวัดใกล้เคียงแบบไม่พักค้างคืนเลย

ภาคไหนคึกคัก ภาคไหนได้เงิน ภาพที่ซับซ้อนกว่าที่คิด

นางสาวฐาปนีย์ ระบุว่า ในเชิงพื้นที่ ภูมิภาคที่มีความคึกคักมากที่สุดสามอันดับแรกวัดจากจำนวนนักท่องเที่ยว ได้แก่ ภาคกลางที่ 843,700 คน-ครั้ง ภาคตะวันออกที่ 619,500 คน-ครั้ง และภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่ 558,300 คน-ครั้ง

อย่างไรก็ตาม รายได้จากการท่องเที่ยวไม่ได้เรียงลำดับตรงกับจำนวนนักท่องเที่ยว เพราะภาคตะวันออกกลับสร้างรายได้สูงสุดถึง 2,710 ล้านบาท รองลงมาคือภาคกลาง 1,930 ล้านบาท และภาคใต้ 1,690 ล้านบาท ซึ่งสะท้อนว่านักท่องเที่ยวในภาคตะวันออกมีกำลังจ่ายต่อหัวสูงกว่าภูมิภาคอื่น

สำหรับจังหวัดยอดนิยมในกลุ่มเมืองหลัก ได้แก่ กาญจนบุรี ชลบุรี กรุงเทพมหานคร นครราชสีมา และฉะเชิงเทรา ขณะที่เมืองรองยอดนิยม ได้แก่ สุพรรณบุรี อุดรธานี จันทบุรี ราชบุรี และเชียงราย ซึ่งบ่งบอกว่าคนไทยส่วนหนึ่งเริ่มมองหาทางเลือกที่หลีกหนีฝูงชนและค่าใช้จ่ายที่ถูกกว่า

ไม่ใช่แค่ขี้เกียจเที่ยว แต่คือเงินในกระเป๋าที่บาง

สาเหตุที่ทำให้การท่องเที่ยวในประเทศชะลอตัวลงครั้งนี้ไม่ใช่เรื่องความต้องการ แต่เป็นเรื่องความสามารถในการจ่าย นางสาวฐาปนีย์ ระบุชัดว่าแรงกดดันจากราคาพลังงานและค่าครองชีพที่ปรับตัวสูงขึ้น ทำให้คนไทยระมัดระวังการใช้จ่ายมากขึ้น ประกอบกับผู้บริโภคเพิ่งผ่านการใช้จ่ายในช่วงเทศกาลสงกรานต์ที่ผ่านมา พฤติกรรมการท่องเที่ยวจึงเปลี่ยนไปเน้นความคุ้มค่าและคำนึงถึงงบประมาณเป็นหลัก

ภาพดังกล่าวสอดรับกับสิ่งที่บริษัท ดับบลิวพีพี มีเดีย (ประเทศไทย) ค้นพบจากการสำรวจพฤติกรรมผู้บริโภค ในรายงาน Consumers Untold 2026 ที่เก็บข้อมูลจาก 20 จังหวัดทั่วประเทศรวมถึงประเทศลาว ณัฐวีร์ มาวิจักขณ์ หุ้นส่วนผู้บริหารแผนกการตลาด ดับบลิวพีพี มีเดีย (ประเทศไทย) กล่าวในงานสัมมนา FOCAL 2026 ว่า “ความเชื่อมั่นล่มสลายไปแล้ว” ซึ่งทำให้คนไทยต้องเซ็ตระบบการใช้ชีวิตใหม่ทั้งหมด หลังจากเผชิญทั้งผลกระทบจากแผ่นดินไหวเมียนมา น้ำท่วมภาคเหนือและหาดใหญ่ การสู้รบชายแดนไทย-กัมพูชา และล่าสุดคือสงครามในตะวันออกกลาง

“สิ่งที่ผู้บริโภคเจอคือสูญเสียเรื่อง wealth หรือความมั่งคั่งในชีวิต และสูญเสียสิ่งที่ชีวิตตัวเองควบคุมไม่ได้ สูญเสียความเชื่อมั่น” ณัฐวีร์ กล่าว

ย่อขนาดความสุข เมื่อความฝันถูกบีบให้เล็กลง

สิ่งที่น่าสนใจที่สุดในผลสำรวจของ ดับบลิวพีพี มีเดีย คือกระบวนการ “Scale Down” ความต้องการของคนไทยในปี 2569 บ้าน รถ การเที่ยวต่างประเทศทุกเดือน และการมีธุรกิจเป็นของตัวเอง ซึ่งเคยเป็นเป้าหมายชีวิตที่คนส่วนใหญ่ตั้งไว้ กลายเป็นสิ่งไกลตัวในทันที

ความสุขในปี 2569 จึงถูกนิยามใหม่ว่า “กินอิ่มท้องนอนหลับ” หรือแค่ “พาครอบครัวไปทานอาหารนอกบ้านอร่อยสักมื้อ” ก็เพียงพอแล้ว แพน จรุงธนาภิบาล ผู้อำนวยการแผนกการตลาด ดับบลิวพีพี มีเดีย (ประเทศไทย) ชี้ว่า “ตอนนี้ผู้บริโภคมีเงินไม่พอจะสู้กับเศรษฐกิจ”

ผลสำรวจยังพบว่าคนไทยสร้าง “เกราะป้องกัน” ทางการเงินสามระดับ ได้แก่ การหมั่นตรวจเช็กเงินในแอปพลิเคชันธนาคาร การบริหารหนี้โดยหันไปพึ่งคนรู้จักในครอบครัวแทนการกู้นอกระบบ และการซื้อประกัน อย่างไรก็ตาม น่าแปลกใจที่เกราะป้องกันอันดับสาม กลับเป็นสิ่งที่ผู้บริโภค “พร้อมทิ้งสุด” เมื่อเงินไม่พอ เพราะการจ่ายเบี้ยประกันต่อเนื่องกลายเป็นภาระที่แบกไม่ไหว

ราคาสินค้าขึ้นง่าย ลงยาก บทเรียนที่คนไทยกำลังจ่ายซ้ำ

ปัญหาค่าครองชีพของไทยไม่ใช่แค่เรื่องสงครามตะวันออกกลางระลอกล่าสุด แต่เป็นการสะสมของแรงกดดันที่เริ่มมาตั้งแต่วิกฤตรัสเซีย-ยูเครน ข้อมูลจากศูนย์วิจัยกสิกรไทย (KResearch) ชี้ให้เห็นว่า แม้ราคาสินค้าหลายหมวดจะเริ่มปรับลดลงหลังเหตุการณ์คลี่คลาย แต่การลดลงไม่ได้เกิดขึ้นพร้อมกัน และบางหมวดมีลักษณะ “ขึ้นแล้วลงยาก” โดยเฉพาะสินค้าในตะกร้าเงินเฟ้อพื้นฐาน

ภาพรวมจากดัชนีราคาที่ใช้ค่าเฉลี่ยปี 2564 เป็นฐาน พบว่าราคาสินค้าพลังงานและเกษตรเคยเร่งตัวขึ้นแรงในช่วงปี 2565-2567 ก่อนเริ่มชะลอลงในปี 2568 และต่อเนื่องถึงเดือนมกราคม 2569 อย่างไรก็ตาม ระดับราคาหลายรายการยังคงอยู่สูงกว่าฐานเดิม

สินค้าที่แสดงการปรับลดลงชัดเจน ได้แก่ เนื้อสัตว์ ค่าไฟฟ้า น้ำมันเชื้อเพลิง ผักและผลไม้ รวมถึงไข่และผลิตภัณฑ์นม แต่ในทางตรงกันข้าม กลุ่มสินค้าอย่างอาหารสำเร็จรูป เครื่องดื่มไม่มีแอลกอฮอล์ อาหารทะเลแปรรูป ผลิตภัณฑ์น้ำตาล และค่าโดยสารสาธารณะ กลับมีทิศทางเพิ่มขึ้นต่อเนื่องตั้งแต่ปี 2564 จนถึงต้นปี 2569 โดยไม่ได้ปรับลดลงชัดเจนแม้แต่น้อย

ปรากฏการณ์ดังกล่าวเรียกในทางเศรษฐศาสตร์ว่า “ความหนืดของราคา” ซึ่งเกิดจากต้นทุนสะสมที่ถูกส่งผ่านไปยังราคาขาย และเมื่อราคาถูกปรับขึ้นแล้ว ผู้ประกอบการมักไม่ลดลงในทันทีแม้ต้นทุนบางส่วนเริ่มคลี่คลาย

กนง. คงดอกเบี้ย เพราะเงินเฟ้อครั้งนี้ไม่ใช่ความร้อนแรงของอุปสงค์

ท่ามกลางแรงกดดันด้านราคาที่ยังไม่บรรเทา คณะกรรมการนโยบายการเงิน หรือ กนง. มีมติเป็นเอกฉันท์ให้คงอัตราดอกเบี้ยนโยบายไว้ที่ร้อยละ 1.00 ในการประชุมเมื่อวันที่ 29 เมษายน 2569 โดยประเมินว่าระดับดอกเบี้ยปัจจุบันยังเหมาะสมต่อการรองรับภาวะเศรษฐกิจที่ชะลอตัวจากสงครามตะวันออกกลาง ขณะที่เงินเฟ้อมีแนวโน้มสูงกว่าเป้าหมายเพียงชั่วคราวจากปัจจัยด้านอุปทาน ไม่ใช่แรงกดดันจากอุปสงค์ที่ร้อนแรง

KResearch คาดว่า กนง. จะคงดอกเบี้ยนโยบายที่ร้อยละ 1.00 ตลอดปีนี้ เนื่องจากการปรับขึ้นดอกเบี้ยมีประสิทธิผลจำกัดในการแก้ปัญหาเงินเฟ้อที่เกิดจากต้นทุนพลังงาน ปุ๋ย หรือปัจจัยภูมิอากาศ สิ่งนี้หมายความว่านโยบายการคลังจะต้องเข้ามามีบทบาทมากขึ้นในการบรรเทาผลกระทบต่อประชาชน

เชียงรายในโจทย์ค่าครองชีพ ตัวอย่างที่ซับซ้อนกว่าที่คิด

เชียงราย หนึ่งในเมืองรองยอดนิยมช่วงวันหยุดยาวนี้ มีบทบาทน่าสนใจในระบบเศรษฐกิจระดับจังหวัด รายงานวิเคราะห์เชิงลึกโครงสร้างค่าครองชีพรายจังหวัดของประเทศไทยช่วงปี 2565-2569 ชี้ให้เห็นว่า เชียงรายอยู่ในกลุ่มค่าใช้จ่ายครัวเรือน “ระดับกลาง-ล่าง” เมื่อเทียบกับทั้งประเทศ ซึ่งสูงกว่าจังหวัดอย่างลำปาง ตาก หรือกาฬสินธุ์ แต่ยังต่ำกว่าค่าเฉลี่ยรวมของทั้งประเทศที่ 23,695 บาทต่อเดือน (ข้อมูลปี 2566 จากสำนักงานสถิติแห่งชาติ)

สิ่งที่ทำให้เชียงรายน่าสนใจเป็นพิเศษคือโครงสร้างรายได้ที่กำลังเปลี่ยนแปลง แม้ภาคการเกษตรในเชิงปริมาณจะหดตัวร้อยละ 1.1 ในปี 2567 แต่รายได้ของเกษตรกรกลับขยายตัวถึงร้อยละ 24.2 ในปี 2566 และร้อยละ 18.3 ในปี 2567 ซึ่งเป็นผลจากการเปลี่ยนผ่านสู่เกษตรอินทรีย์ กาแฟคุณภาพสูง และพืชเศรษฐกิจทางเลือก ขณะที่อัตราเงินเฟ้อถูกควบคุมอยู่ในระดับต่ำเพียงร้อยละ 1.1 ถึง 1.3

ในมุมมองของชาวต่างชาติ เชียงรายถูกจัดให้อยู่ใน Top 5 เมืองที่มีค่าครองชีพต่ำที่สุดในประเทศไทยสำหรับกลุ่ม Expat และผู้ทำงานทางไกล ด้วยค่าใช้จ่ายเฉลี่ยเพียง 700 ถึง 1,000 ดอลลาร์สหรัฐต่อเดือน ต่ำกว่าเชียงใหม่ที่ 870 ถึง 1,100 ดอลลาร์ และกรุงเทพมหานครที่สูงถึง 1,800 ดอลลาร์

มองไปข้างหน้า พายุเศรษฐกิจยังไม่จบ

แนวโน้มที่น่าเป็นห่วงที่สุดสำหรับไตรมาสที่ 2 ของปี 2569 คือการที่อัตราเงินเฟ้อคาดว่าจะกลับมาขยายตัวเป็นบวกอย่างมีนัยสำคัญ ปัจจัยผลักดันหลักได้แก่ การปล่อยลอยตัวราคาน้ำมันขายปลีกหลังมาตรการตรึงราคาสิ้นสุดลง ผลกระทบจากสภาพอากาศร้อนจัดที่กดดันผลผลิตเกษตรโดยเฉพาะผักสดและไข่ไก่ การปรับตัวสูงขึ้นของราคาเนื้อสุกรและเนื้อไก่จากต้นทุนอาหารสัตว์ และค่าโดยสารทางอากาศที่พุ่งสูงขึ้น ยิ่งไปกว่านั้น KResearch ยังเตือนถึงความเสี่ยงจากการเข้าสู่ภาวะ El Niño ตั้งแต่เดือนพฤษภาคม 2569 เป็นต้นไป ซึ่งจะซ้ำเติมต้นทุนภาคเกษตรให้หนักยิ่งขึ้น

ยิ่งไปกว่านั้น สถานการณ์ภูมิรัฐศาสตร์ในตะวันออกกลางและความเสี่ยงต่อการปิดกั้นช่องแคบฮอร์มุซ ยังคงกดดันราคาน้ำมันดิบในตลาดโลก หากมาตรการตรึงราคาในประเทศสิ้นสุดลง ต้นทุนค่าขนส่งสินค้าระหว่างจังหวัดจะปรับตัวสูงขึ้นรุนแรง โดยจังหวัดที่ตั้งอยู่ห่างจากศูนย์กลางการผลิตอย่างเชียงรายและยะลา จะแบกรับภาระนี้หนักที่สุด

สำหรับกลุ่มนักท่องเที่ยวที่ยังมีกำลังซื้อ ผลสำรวจของ ททท. พบว่าคนไทยกลุ่มที่มีกำลังซื้อให้ความสนใจค้นหาข้อมูลการเดินทางไปโฮจิมินห์เพิ่มขึ้นถึงร้อยละ 134 และดานังเพิ่มขึ้นร้อยละ 58 ในช่วงเวลาเดียวกับวันหยุดยาวนี้ ซึ่งหมายความว่าเงินของกลุ่มที่ยังจ่ายได้กำลังรั่วไหลออกนอกประเทศมากขึ้น

บทสรุป ไทยกำลังเรียนรู้ที่จะอยู่กับยุคแห่งความไม่แน่นอน

ภาพของวันหยุดยาวต้นพฤษภาคม 2569 จึงไม่ใช่แค่เรื่องของการท่องเที่ยว แต่เป็นหน้าต่างบานใหญ่ที่เปิดให้เห็นสภาพสังคมและเศรษฐกิจไทยทั้งระบบ คนไทยยังออกเดินทาง แต่ออกด้วยกระเป๋าที่เบากว่า แผนที่สั้นกว่า และความคาดหวังที่ถูกปรับลดลงอย่างสมเหตุสมผล ในขณะที่ระบบเศรษฐกิจมหภาคยังอยู่ระหว่างการรับมือกับแรงกดดันหลายทาง ทั้งราคาพลังงาน ต้นทุนอาหาร และความไม่แน่นอนจากภูมิรัฐศาสตร์

การที่ผู้บริโภคชาวไทยพร้อมจ่ายกับ “ราคาถูกกว่าปกติเพียงเล็กน้อย” เพื่อสัมผัสความรู้สึก “ชนะ” ในชีวิตประจำวัน บอกเราว่านี่คือสังคมที่กำลังปรับสมดุลใหม่ทั้งทางจิตใจและการเงิน และหน้าที่ของนโยบายรัฐบาลในช่วงที่เหลือของปี 2569 คือการสร้างสภาพแวดล้อมให้การ “ชนะเล็กๆ” เหล่านี้สะสมเป็นความเข้มแข็งของครัวเรือนในระยะยาวได้จริง

“ไทยช่วยไทย” บุก 18 อำเภอเชียงราย ผู้ว่าฯ ขับรถพุ่มพวงส่งสินค้าถึงบ้าน ลดค่าครองชีพสูงสุด 58%

เชียงราย, 1 พฤษภาคม 2569 — เมื่อราคาสินค้าขยับสูงขึ้นทุกวัน และรายได้ของครัวเรือนส่วนใหญ่ยังคงนิ่ง คำถามที่ประชาชนทั่วประเทศตั้งมานานคือ รัฐบาลจะทำอะไรได้จริงบ้าง คำตอบที่เชียงรายเริ่มเห็นเป็นรูปธรรมในวันนี้คือขบวนรถพุ่มพวงที่ผู้ว่าราชการจังหวัดขับนำหน้า พร้อมสินค้าอุปโภคบริโภคราคาประหยัดจากห้างค้าปลีกชั้นนำมากกว่า 5 แห่ง กระจายไปพร้อมกันทั้ง 18 อำเภอในคราวเดียว

จุดเริ่มต้น ก่อนลงมือจริง

ก่อนที่กิจกรรมครั้งนี้จะเกิดขึ้น ต้องย้อนกลับไปทำความเข้าใจบริบทที่เป็นเหตุให้รัฐบาลต้องเร่งมือ สถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลางที่ยังคงยืดเยื้อส่งผลกระทบต่อราคาพลังงานและต้นทุนโลจิสติกส์ทั่วโลก ไทยในฐานะประเทศที่พึ่งพาพลังงานนำเข้าในสัดส่วนสูงย่อมได้รับแรงกระแทกโดยตรง ราคาสินค้าในตลาดปรับตัวสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง กดดันกำลังซื้อของประชาชนฐานรากทั่วประเทศ

รัฐบาลภายใต้การนำของนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย จึงมอบหมายให้กระทรวงพาณิชย์โดยกรมพัฒนาธุรกิจการค้า ประสานความร่วมมือกับกระทรวงมหาดไทยและภาคเอกชน ออกแบบโครงการ “ไทยช่วยไทย ลดภาระค่าครองชีพ” ที่ไม่ใช่แค่การลดราคาชั่วคราว แต่คือกลไกที่ทำให้สินค้าจำเป็นเข้าถึงมือประชาชนในระดับฐานรากได้จริง

โครงการนี้เริ่มเดินหน้าอย่างเป็นทางการในระยะแรกมาตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2569 ก่อนที่จะมาถึงช่วง Kick-off พร้อมกันทั่วประเทศในวันที่ 1 พฤษภาคม 2569 ซึ่งเป็นวันแรงงานแห่งชาติ สะท้อนสัญลักษณ์ชัดเจนว่ามาตรการนี้มีเป้าหมายอยู่ที่ผู้ใช้แรงงานและครอบครัวรายได้น้อยเป็นหลัก

เชียงแสนจุดศูนย์กลาง ผู้ว่าฯ นำทีมเปิดงานด้วยตัวเอง

ที่ลานหน้าที่ว่าการอำเภอเชียงแสน จังหวัดเชียงราย เวลา 13.30 น. ของวันที่ 1 พฤษภาคม 2569 บรรยากาศคึกคักด้วยผู้คนที่หลั่งไหลมาตั้งแต่เช้า นายชูชีพ พงษ์ไชย ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย เดินทางมาเป็นประธานพิธีเปิดกิจกรรม Kick-off การจำหน่ายสินค้า “ไทยช่วยไทย ลดภาระค่าครองชีพ” พร้อมด้วยหัวหน้าส่วนราชการ ภาคเอกชน ผู้ประกอบการ และผู้นำชุมชนจากหลายพื้นที่

สิ่งที่ทำให้วันนี้แตกต่างจากพิธีเปิดทั่วไปคือ นายชูชีพไม่ได้เพียงตัดริบบิ้น แต่ยังขับรถพุ่มพวงนำขบวนสินค้าราคาประหยัดออกไปยังชุมชนโดยรอบด้วยตัวเอง ภาพที่ผู้ว่าราชการจังหวัดในชุดสุภาพนั่งหลังพวงมาลัยรถตลาดเคลื่อนที่ สื่อสารชัดเจนว่าโครงการนี้ต้องการความจริงจัง ไม่ใช่เพียงพิธีกรรม

ขณะเดียวกัน ในพื้นที่อำเภอเมืองเชียงราย ซึ่งใช้สำนักงานเทศบาลตำบลแม่ยาวเป็นสถานที่จัด นายประเสริฐ จิตต์พลีชีพ รองผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย ทำหน้าที่ประธานในพิธีเปิดอย่างเป็นทางการตั้งแต่เวลา 09.30 น. ส่วนอีก 17 อำเภอที่เหลือก็เปิดพร้อมกันในเวลาเดียวกัน ทำให้เชียงรายกลายเป็นจังหวัดที่ขับเคลื่อนโครงการนี้พร้อมกันครบทุกอำเภอในเวลาเดียวกัน ซึ่งนับเป็นความสำเร็จด้านการประสานงานที่ไม่ใช่เรื่องง่าย

18 อำเภอ ห้างยักษ์ใหญ่ 5 แบรนด์ ส่วนลดสูงสุดถึง 58%

หัวใจของโครงการ “ไทยช่วยไทย” ในจังหวัดเชียงรายอยู่ที่การนำสินค้าอุปโภคบริโภคจากห้างค้าส่งค้าปลีกสมัยใหม่มาวางจำหน่ายถึงหน้าที่ว่าการอำเภอ ซึ่งเป็นพื้นที่ที่ประชาชนในทุกระดับเข้าถึงได้และรู้สึกเป็นกันเอง

ผู้ประกอบการที่เข้าร่วมในเชียงราย ประกอบด้วย Lotus’s ซึ่งครอบคลุมมากที่สุดถึง 14 อำเภอ ได้แก่ เชียงแสน เชียงของ เทิง เวียงเชียงรุ้ง เวียงแก่น เวียงป่าเป้า แม่สรวย พญาเม็งราย พาน แม่จัน แม่ลาว เวียงชาย แม่สาย และขุนตาล นอกจากนั้นยังมี TNP หรือธนพิริยะ ซึ่งให้บริการในอำเภอเชียงแสน ป่าแดด ดอยหลวง และแม่ฟ้าหลวง ส่วน Tops ดูแลพื้นที่อำเภอเมืองเชียงรายในวันแรก ขณะที่ Big C และ Makro เสริมทัพในอำเภอแม่จัน แม่ลาว เวียงชาย และแม่สาย

ระดับส่วนลดที่ประชาชนได้รับอยู่ที่ 25-58% สำหรับสินค้าอุปโภคบริโภคที่จำเป็น ไม่ว่าจะเป็นข้าวสาร น้ำมันพืช ปลากระป๋อง น้ำยาซักผ้า และสินค้าในชีวิตประจำวันอื่น ๆ นอกจากนี้ยังมีสินค้า OTOP และผลิตภัณฑ์ชุมชน เช่น ผ้าฝ้ายกระเหรี่ยง ผ้าปักอาข่า ผักปลอดภัย ตะกร้าสาน กาแฟ และสินค้าแฟชั่นท้องถิ่น ซึ่งช่วยให้เม็ดเงินหมุนเวียนอยู่ในชุมชนแทนที่จะไหลออกไปยังห้างขนาดใหญ่เพียงอย่างเดียว

รถพุ่มพวง ตลาดเคลื่อนที่สำหรับชุมชนห่างไกล

หนึ่งในนวัตกรรมที่น่าสนใจที่สุดของโครงการนี้คือแนวคิดของ “รถพุ่มพวง” หรือตลาดเคลื่อนที่ที่ขนสินค้าราคาประหยัดเข้าถึงชุมชนที่ไม่มีร้านธงฟ้าหรือห้างค้าปลีกในรัศมีใกล้เคียง

ตามที่นายนฤชา โฆษาศิวิไลซ์ อธิบดีกรมการปกครอง ได้กำชับไว้ว่า แต่ละอำเภอต้องคัดเลือกสินค้า “ของดีมีแวว” ที่มีศักยภาพพัฒนาเป็นสินค้าติดตลาด โดยส่วนกลางจะสนับสนุนสินค้าเด่น (Top Hits) เพื่อผลักดันเข้าสู่ห้างสรรพสินค้าและขยายตลาดในอนาคต ซึ่งนับเป็นการต่อยอดเศรษฐกิจชุมชนอย่างยั่งยืน

สำหรับผู้ประกอบการรถพุ่มพวงที่สนใจเข้าร่วมโครงการ สามารถสมัครได้ผ่านระบบออนไลน์ที่เว็บไซต์ mobilemarket.bora.dopa.go.th และยืนยันตัวตนที่อำเภอหรือผ่านกำนันและผู้ใหญ่บ้านในพื้นที่ โดยเปิดรับสมัครตั้งแต่วันที่ 1 พฤษภาคม 2569 เวลา 08.30 น. จนถึงวันที่ 7 พฤษภาคม 2569 เวลา 23.59 น. ไม่เว้นวันหยุดราชการ ผู้เข้าร่วมจะได้รับการสนับสนุนค่าน้ำมันและสินค้าราคาถูกสำหรับนำออกจำหน่าย

ทั่วประเทศ 710 อำเภอ ตัวเลขที่บอกว่าจริงจัง

เพื่อให้เห็นภาพรวมของโครงการในระดับประเทศ ข้อมูล ณ วันที่ 29 เมษายน 2569 เวลา 16.00 น. ระบุว่าประเทศไทยมีอำเภอทั้งหมด 878 อำเภอ และในขณะนั้นมีจุดจำหน่ายสินค้า “ไทยช่วยไทย” แล้วถึง 710 อำเภอใน 76 จังหวัดทั่วประเทศ ไม่รวมกรุงเทพมหานคร โดยอยู่ระหว่างจัดสรรเพิ่มเติมอีก 168 อำเภอที่เหลือ

ในส่วนของห้างค้าปลีกสมัยใหม่ที่เข้าร่วมระดับประเทศ Lotus’s ครอบคลุมมากที่สุดถึง 601 อำเภอ ตามด้วย Big C จำนวน 284 อำเภอ Makro 79 อำเภอ Tops 60 อำเภอ และ Go Wholesale อีก 5 อำเภอ ตัวเลขเหล่านี้สะท้อนว่าโครงการนี้ไม่ได้หยุดอยู่ที่โฆษณาหรือพิธีเปิด แต่มีโครงสร้างพื้นฐานรองรับอย่างเป็นระบบ

นายพูนพงษ์ นัยนาภากรณ์ อธิบดีกรมพัฒนาธุรกิจการค้า ได้ชี้แจงถึงกรอบการดำเนินงานว่าโครงการแบ่งออกเป็น 2 ระยะสำคัญ ระยะแรกคือการผนึกกำลังกับห้างค้าปลีกสมัยใหม่และเปิดจุดจำหน่ายที่ว่าการอำเภอทั่วประเทศ พร้อมกับรุกตลาดออนไลน์ผ่านแพลตฟอร์ม GrabMart, Lineman, TikTok, Shopee และ Lazada ส่วนระยะที่สองจะผลักดันสินค้า SMEs ที่มีศักยภาพจำนวน 2,000 รายขึ้นสู่แพลตฟอร์มออนไลน์ พร้อมสนับสนุนคูปองส่วนลด 100 บาท จำนวน 5 แสนใบ และยกเว้นค่า GP สำหรับแพลตฟอร์มออนไลน์ที่เข้าร่วมในเดือนพฤษภาคมนี้

ไทยช่วยไทย พลัส ต่อยอดถึงเปิดเทอม ลดสูงสุด 86%

โครงการ “ไทยช่วยไทย” ในเดือนพฤษภาคมยังมีมิติที่ขยายออกไปครอบคลุมกลุ่มเปราะบางอีกกลุ่มหนึ่งที่มักถูกลืมในมาตรการช่วยเหลือทั่วไป นั่นคือผู้ปกครองและนักเรียน ซึ่งเผชิญกับภาระค่าใช้จ่ายสูงสุดของปีในช่วงเปิดภาคเรียน

นายวิทยากร มณีเนตร อธิบดีกรมการค้าภายใน ระบุว่า ช่วงใกล้เปิดภาคเรียนเป็นช่วงที่ผู้ปกครองมีภาระค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นอย่างเห็นได้ชัด ทั้งค่าเครื่องแบบนักเรียน รองเท้า อุปกรณ์การเรียน อาหาร และค่าครองชีพโดยรวมที่ได้รับผลกระทบจากต้นทุนพลังงานและการขนส่ง กระทรวงพาณิชย์จึงจัดโครงการ “ไทยช่วยไทย พลัส Back to School 2026” ขึ้นเป็นพิเศษ โดยมีผู้ประกอบการเข้าร่วมถึง 49 ราย ครอบคลุมสินค้าและบริการด้านการศึกษากว่า 1,000 รายการ และให้ส่วนลดสูงสุดถึง 86% ซึ่งเป็นตัวเลขที่สูงกว่าโครงการหลักอย่างชัดเจน คาดว่าจะช่วยลดภาระค่าครองชีพของประชาชนได้ไม่น้อยกว่า 300 ล้านบาทตลอดช่วงระยะเวลา 32 วัน ตั้งแต่วันที่ 30 เมษายน ถึง 31 พฤษภาคม 2569

เชียงรายเมืองโตสวนทางประชากรหดตัว รับอานิสงส์ Solo Economy และบทบาทผู้หญิงในระบบเศรษฐกิจ

เชียงราย 30 เมษายน 2569 – เสียงแคนดังก้องเหนือทุ่งนาบ้านสมานมิตร ตำบลดอนศิลา อำเภอเวียงชัย ขณะที่บั้งไฟลูกแรกพุ่งขึ้นฟ้าเพื่อบูชาพญาแถนตามความเชื่อดั้งเดิมของชาวอีสานที่อพยพมาตั้งรกรากในภาคเหนือหลายชั่วอายุคน

นางอทิตาธร วันไชยธนวงศ์ นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงราย มอบหมายให้นายจิราวุฒิ แก้วเขื่อน รองนายก อบจ. เป็นประธานเปิดโครงการส่งเสริมและสืบสานประเพณีบุญบั้งไฟประจำปีงบประมาณ 2569 โดยมีนางสาวธมลวรรณ ปัญญาพฤกษ์ สมาชิก อบจ. เขตเวียงชัย พร้อมด้วยนายเขื่อนเพชร วงค์เป็ง นายกเทศมนตรีตำบลดอนศิลา ร่วมในพิธี ท่ามกลางชาวบ้านที่มารวมตัวกันแน่นขนัดเพื่อรักษาฮีตสิบสองที่ทำกันในเดือนหกเดือนเจ็ดของทุกปี

ภาพของการรวมหมู่เพื่อขอฝนให้ตกต้องตามฤดูกาลนี้ดูเหมือนจะสวนทางกับอีกภาพหนึ่งที่กำลังเกิดขึ้นทั่วประเทศอย่างเงียบๆ แต่ทรงพลังยิ่งกว่า นั่นคือภาพของคนไทยจำนวนมหาศาลที่เลือกหรือจำต้องใช้ชีวิตอยู่คนเดียวในบ้านของตนเอง

จากเสียงบั้งไฟสู่ความเงียบในห้องชุด ภาพใหญ่ที่กำลังเปลี่ยนประเทศไทย

หากย้อนกลับไปสิบถึงยี่สิบปีก่อน การอยู่คนเดียวในสังคมไทยมักถูกผูกติดกับคำว่าเหงา โดดเดี่ยว หรือเป็นเพียงช่วงเวลาสั้นๆ ก่อนแต่งงาน แต่ข้อมูลล่าสุดในปี 2026 กำลังบอกเราว่าภาพจำเหล่านั้นมัน Out ไปเรียบร้อยแล้ว

ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่ยุค Solo Economy อย่างเต็มตัว ด้วยจำนวนครัวเรือนคนเดียวที่พุ่งสูงถึง 5.5 ล้านคน สร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจมหาศาลกว่า 1.3 ล้านล้านบาทต่อปี นี่ไม่ใช่แค่เทรนด์ แต่เป็นคลื่นยักษ์ที่กำลังซัดเข้าหาโมเดลธุรกิจแบบเดิมๆ จนพังทลาย 

ตัวเลขนี้ถูกเปิดเผยครั้งแรกในการวิเคราะห์ของสื่อธุรกิจเมื่อวันที่ 23 เมษายน 2566 และได้รับการยืนยันซ้ำในเวที IIEX Asia Pacific ประจำปี 2026 ที่นักวิจัยด้านพฤติกรรมผู้บริโภคจากทั่วเอเชียมารวมตัวกัน

เชียงรายตื่น! เงินฝากพุ่ง 5 หมื่นล้าน ด่านแม่สายเปิดประตูส่งผลไม้สู่จีน ขณะนักท่องเที่ยวไหลกลับคึกคัก

เชียงราย, 30 เมษายน 2569 — ตัวเลขเศรษฐกิจรายอำเภอล่าสุดจากธนาคารแห่งประเทศไทยส่งสัญญาณชัดว่า อำเภอเมืองเชียงรายไม่ได้หยุดนิ่งอีกต่อไป ด้วยยอดเงินฝากรวมกว่า 50,730 ล้านบาทในปี 2568 เติบโตขึ้นจากปี 2558 ถึง 15,925 ล้านบาท ทำให้จังหวัดเชียงรายก้าวขึ้นสู่อันดับที่ 17 ของประเทศในกลุ่มอำเภอที่มียอดเงินฝากสูงสุด ไม่นับรวมกรุงเทพมหานครและปริมณฑล และที่น่าจับตายิ่งกว่านั้นคือข่าวดีจากโต๊ะเจรจาการค้าระหว่างประเทศที่กำลังจะเปลี่ยนแผนที่ส่งออกผลไม้ของภาคเหนือไปตลอดกาล

เชียงรายในแผนที่เศรษฐกิจไทย จุดยืนที่ไม่ใช่แค่ “เมืองรอง”

หลายคนอาจยังภาพเชียงรายในฐานะเมืองเล็กทางภาคเหนือที่ถูกบดบังด้วยแสงของเชียงใหม่ แต่ตัวเลขจากสถิติข้อมูลสถาบันการเงินของธนาคารแห่งประเทศไทยกำลังบอกเรื่องราวที่แตกต่างออกไปอย่างสิ้นเชิง อำเภอเมืองเชียงราย มียอดเงินฝากในระบบธนาคารพาณิชย์สูงถึง 50,730 ล้านบาท ณ ปี 2568 ซึ่งหากนำตัวเลขนี้เทียบกับหัวเมืองที่อยู่ในอันดับใกล้เคียงอย่าง อำเภอเมืองนครสวรรค์ที่มียอดเงินฝาก 45,320 ล้านบาท หรืออำเภอปลวกแดง จังหวัดระยองที่อยู่ที่ 43,910 ล้านบาทแล้ว เชียงรายยืนอยู่เหนือทั้งคู่อย่างชัดเจน

ยิ่งเมื่อเปรียบเทียบกับช่วงสิบปีก่อนในปี 2558 เงินฝากในอำเภอเมืองเชียงรายเพิ่มขึ้นมาแล้วกว่า 15,925 ล้านบาท สะท้อนให้เห็นว่าระบบเศรษฐกิจในพื้นที่ไม่ได้ย่ำอยู่กับที่ แต่กำลังขยายฐานอย่างมั่นคงผ่านภาคการค้าชายแดน การท่องเที่ยว และภาคเกษตรที่เชื่อมต่อกับตลาดจีนโดยตรง

แม่สาย ด่านทองคำที่กำลังจะใหญ่ขึ้นกว่าเดิม

ความเคลื่อนไหวที่น่าสนใจที่สุดในรอบเดือนเมษายน 2569 คือผลการประชุมระดับเทคนิคของคณะกรรมการร่วมด้านสุขอนามัยและสุขอนามัยพืช หรือ JTC-SPS ไทย–จีน ครั้งที่ 9 ซึ่งจัดขึ้นเมื่อวันที่ 7 เมษายน 2569 ณ กรุงเทพฯ โดยมีนายชัยวัฒน์ โยธคล เลขาธิการสำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ หรือ มกอช. เป็นหัวหน้าคณะฝ่ายไทย และนายหยู เซี่ยนเทา รองอธิบดีกรมความร่วมมือระหว่างประเทศ สำนักงานศุลกากรจีน หรือ GACC เป็นหัวหน้าคณะฝ่ายจีน

ผลลัพธ์ที่สำคัญที่สุดจากการประชุมครั้งนี้สำหรับจังหวัดเชียงรายคือ ทั้งสองประเทศเห็นชอบร่วมกันให้เพิ่ม “ด่านแม่สาย” เข้าไปในพิธีสารขนส่งผลไม้ทางบกผ่านประเทศที่สามระหว่างไทยกับจีน โดยด่านแม่สายจะทำหน้าที่เป็นประตูนำเข้าและส่งออกผลไม้ไปยังด่านต่าลั่ว มณฑลยูนนาน ประเทศจีน ซึ่งเดิมเส้นทางนี้ต้องอาศัยด่านอื่นที่อยู่ไกลออกไปเป็นทางผ่านหลัก

นายชัยวัฒน์ให้ความเห็นในการประชุมว่า การเพิ่มด่านแม่สายเข้าไปในพิธีสารครั้งนี้ถือเป็นผลสำเร็จที่เป็นรูปธรรมชัดเจน เพราะจะเพิ่มทางเลือกแก่ผู้ประกอบการในช่วงฤดูส่งออกผลไม้ ลดระยะทาง ลดต้นทุน และช่วยให้ผลไม้สดจากภาคเหนือถึงมือผู้บริโภคชาวจีนได้เร็วและสดกว่าเดิม

ในแต่ละปี เส้นทางการค้าชายแดนที่อำเภอแม่สายถือเป็นเส้นเลือดสำคัญของเศรษฐกิจเชียงราย ทั้งการค้าผลไม้เขตร้อน ลำไย มะม่วง และสินค้าอื่น ๆ ที่ไหลข้ามชายแดนสู่ตลาดจีนรายวัน หากด่านแม่สายสามารถรับการรับรองอย่างเป็นทางการภายใต้พิธีสารนี้ได้เต็มรูปแบบ จะเป็นก้าวกระโดดสำคัญที่ช่วยยกระดับศักยภาพการค้าของจังหวัดเชียงรายในตลาดโลก

ระบบ e-Phyto และ Smart Customs ไทยอาจนำหน้าอาเซียน

นอกจากเรื่องด่านแม่สาย ผลการประชุม JTC-SPS ครั้งที่ 9 ยังมีประเด็นสำคัญที่ส่งผลดีต่อภาคการค้าเกษตรในระยะยาว นั่นคือ ทั้งสองฝ่ายเห็นชอบแผนทดสอบการแลกเปลี่ยนใบรับรองอิเล็กทรอนิกส์สุขอนามัยพืช หรือที่เรียกว่า e-Phyto ร่วมกัน ซึ่งหากดำเนินการสำเร็จ ไทยจะกลายเป็นประเทศแรกในอาเซียนที่ใช้ระบบใบรับรองอิเล็กทรอนิกส์กับจีน

ในบริบทของเชียงราย ระบบนี้มีความหมายสูงมากเพราะผู้ส่งออกผลไม้ผ่านด่านแม่สายจะไม่ต้องพึ่งพาเอกสารกระดาษที่ต้องใช้เวลาตรวจสอบและมีความเสี่ยงต่อความล่าช้าในการปล่อยสินค้า ขณะที่จีนยังได้เชิญชวนไทยร่วมพัฒนาระบบ Smart Customs เพื่อเพิ่มความรวดเร็วในการตรวจปล่อยสินค้า ซึ่งจะช่วยลดความเสียหายของสินค้าเกษตรที่มีอายุสั้นอย่างมีนัยสำคัญ สำหรับผู้ประกอบการผลไม้เชียงรายนี่ไม่ใช่แค่เรื่องสะดวกสบาย แต่คือการประหยัดเงินและลดความเสี่ยงที่จับต้องได้จริง

นักท่องเที่ยวหวนคืน เชียงรายได้อานิสงส์จากกระแสภาคเหนือ

ขณะที่ตัวชี้วัดด้านเงินฝากสะท้อนพลังเศรษฐกิจในระยะยาว ตัวเลขท่องเที่ยวรายสัปดาห์ก็ยืนยันว่าเชียงรายกำลังเก็บเกี่ยวผลจากการฟื้นตัวของภาคการท่องเที่ยวไทยโดยรวม รายงานสถานการณ์การท่องเที่ยวรายสัปดาห์ ประจำสัปดาห์ที่ 17 ของปี 2569 ระหว่างวันที่ 20–26 เมษายน 2569 ซึ่งจัดทำโดยกลุ่มสถิติและสารสนเทศการท่องเที่ยวและกีฬา กองเศรษฐกิจการท่องเที่ยวและกีฬา สำนักงานปลัดกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา เปิดเผยว่า ในสัปดาห์นั้นมีนักท่องเที่ยวต่างชาติเดินทางเข้าไทยทั้งสิ้น 536,401 คน เพิ่มขึ้นจากสัปดาห์ก่อนหน้าถึง 71,681 คน หรือร้อยละ 15.42

ข้อมูลสะสมตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม ถึง 26 เมษายน 2569 ระบุว่ามีนักท่องเที่ยวต่างชาติเดินทางเข้าประเทศไทยแล้วกว่า 11,364,781 คน สร้างรายได้จากการใช้จ่ายของนักท่องเที่ยวต่างชาติแล้วประมาณ 555,631 ล้านบาท

สำหรับจังหวัดเชียงราย ซึ่งเป็นหนึ่งในจุดหมายหลักของนักท่องเที่ยวต่างชาติในภาคเหนือ โดยเฉพาะกลุ่มนักท่องเที่ยวจากเอเชียตะวันออกเฉียงเหนือที่ขยายตัวสูงถึงร้อยละ 42.39 ในสัปดาห์เดียวกัน เชียงรายได้รับอานิสงส์โดยตรงจากกระแสนักท่องเที่ยวจีนและไต้หวันที่กลับมาคึกคัก โดยในสัปดาห์ที่ 17 นักท่องเที่ยวจีนมีจำนวนสูงสุดที่ 102,493 คน เพิ่มขึ้นจากสัปดาห์ก่อนหน้าร้อยละ 37.31 ขณะที่ไต้หวันกระโดดขึ้นมาถึงอันดับ 5 ด้วยจำนวน 18,482 คน เพิ่มขึ้นจากอันดับ 11 ในช่วงก่อนหน้า

กระแสนักท่องเที่ยวจีนที่หลั่งไหลเข้ามาในฤดูร้อนนี้มีส่วนสนับสนุนเศรษฐกิจเชียงรายในทุกมิติ ตั้งแต่ธุรกิจโรงแรม ร้านอาหาร การท่องเที่ยวเชิงธรรมชาติและวัฒนธรรม ไปจนถึงการจับจ่ายซื้อสินค้าในตลาดชายแดนซึ่งมีบทบาทต่อเศรษฐกิจท้องถิ่นโดยตรง

เชียงใหม่นำ เชียงรายตาม แต่ช่องว่างกำลังแคบลง

เมื่อพิจารณาภาพรวมของภาคเหนือในแง่ยอดเงินฝาก อำเภอเมืองเชียงใหม่ยังคงครองอันดับหนึ่งของทั้งประเทศ นอกกรุงเทพและปริมณฑล ด้วยยอดเงินฝากสูงถึง 246,478 ล้านบาทในปี 2568 เพิ่มขึ้นจากปี 2558 ราว 86,155 ล้านบาท หรือเติบโตร้อยละ 53.74 ซึ่งสะท้อนว่าเชียงใหม่ยังคงเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจที่ใหญ่ที่สุดของภาคเหนืออย่างไม่ต้องสงสัย

แต่หากวิเคราะห์อัตราการเติบโตสัมพัทธ์ในระยะ 10 ปี อำเภอเมืองเชียงรายเติบโตขึ้นคิดเป็นสัดส่วนที่ไม่ด้อยกว่ากัน โดยจากฐานเงินฝากที่ต่ำกว่า เชียงรายมีพื้นที่ขยายตัวอีกมากหากโครงสร้างพื้นฐานด้านการค้าชายแดน การท่องเที่ยว และภาคเกษตรแปรรูปสามารถพัฒนาต่อเนื่องได้ตามแนวทางที่กำลังดำเนินอยู่

เมื่อเปรียบเทียบกับหัวเมืองอื่นที่อยู่ในอันดับใกล้เคียงอย่าง อำเภอเมืองอุดรธานี ที่มียอดเงินฝาก 91,250 ล้านบาท หรืออำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา ที่มี 129,710 ล้านบาท เชียงรายยังมีระยะห่างพอสมควร แต่ในแง่ศักยภาพเชิงภูมิรัฐศาสตร์ที่ติดพรมแดนทั้งเมียนมาและลาว และมีเส้นทางเชื่อมต่อกับจีนทางบกโดยตรง เชียงรายมีจุดแข็งที่เมืองอื่นในประเทศไม่มี

EEC ยังแกร่ง แต่เหนือก็ไม่ยอมแพ้

ในภาพรวมของประเทศ ข้อมูลยอดเงินฝากระดับอำเภอปี 2568 ยืนยันว่าโซนระเบียงเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก หรือ EEC ยังคงเป็นขั้วเศรษฐกิจที่แข็งแกร่งที่สุดนอกกรุงเทพฯ โดยอำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี โตขึ้นถึงร้อยละ 125.80 จาก 88,557 ล้านบาท เป็น 199,963 ล้านบาท ขณะที่อำเภอเมืองชลบุรีเติบโตร้อยละ 54.82 และอำเภอบางละมุงเติบโตร้อยละ 61.50

แต่ในขณะที่ EEC เติบโตเด่น ภาคเหนือก็ไม่ได้นิ่งเฉย เมืองท่องเที่ยวอย่างอำเภอเมืองภูเก็ตเติบโตสูงที่สุดในกลุ่มเมืองท่องเที่ยวชั้นนำที่ร้อยละ 76.25 ขณะที่เชียงใหม่เติบโตร้อยละ 53.74 และเชียงรายเองก็กำลังขยับขึ้นมาอย่างต่อเนื่อง

สัญญาณเตือนจากตะวันออกกลาง ที่เชียงรายต้องเฝ้าระวัง

ท่ามกลางตัวเลขเชิงบวก รายงานการท่องเที่ยวสัปดาห์ที่ 17 ยังระบุถึงปัจจัยเสี่ยงที่ต้องติดตาม โดยนักท่องเที่ยวจากยุโรปลดลงจากสัปดาห์ก่อนร้อยละ 6.32 อยู่ที่ 110,072 คน ขณะที่ตลาดตะวันออกกลางแม้ว่าในสัปดาห์นั้นจะบวกร้อยละ 20.66 แต่ภาพรวมตั้งแต่ต้นปียังติดลบสะสมถึงร้อยละ 31.65 อันเป็นผลมาจากสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลางที่ส่งผลกระทบโดยตรงต่อการเดินทางของนักท่องเที่ยวในภูมิภาคนั้น

สำหรับเชียงราย ตลาดนักท่องเที่ยวหลักยังคงเป็นกลุ่มเอเชียตะวันออกเฉียงเหนือที่เติบโตแข็งแกร่ง ทำให้ผลกระทบจากตลาดตะวันออกกลางและยุโรปที่อ่อนตัวลงมีผลต่อเชียงรายน้อยกว่าจุดหมายอื่นในประเทศที่พึ่งพาตลาดตะวันตกมากกว่า

มองไปข้างหน้า เชียงรายและโอกาสที่กำลังประกอบร่างขึ้น

ทุกสัญญาณที่ปรากฏอยู่ในข้อมูลช่วงเดือนเมษายน 2569 กำลังชี้ไปในทิศทางเดียวกัน เชียงรายไม่ใช่แค่จังหวัดท่องเที่ยวชายแดนอีกต่อไป แต่กำลังก้าวขึ้นเป็นจุดยุทธศาสตร์ทางเศรษฐกิจที่สำคัญอย่างแท้จริง ด้วยโครงสร้างที่ประกอบด้วยการท่องเที่ยวที่ฟื้นตัว การค้าชายแดนที่กำลังได้รับการสนับสนุนจากกรอบสนธิสัญญาระดับรัฐ และยอดเงินฝากที่เติบโตสะท้อนการสะสมความมั่งคั่งในชุมชน

การเพิ่มด่านแม่สายเข้าสู่พิธีสารผลไม้ไทย–จีน หากดำเนินการได้อย่างเต็มรูปแบบ จะเป็นโครงสร้างพื้นฐานทางการค้าที่ส่งผลต่อเกษตรกรผู้ปลูกผลไม้ในเชียงรายโดยตรง ลดระยะทาง เพิ่มความเร็ว และสร้างรายได้ที่ยั่งยืนให้กับห่วงโซ่การผลิตตั้งแต่ไร่จนถึงตลาดในจีน

ในขณะเดียวกัน ระบบ e-Phyto และ Smart Customs ที่อยู่ระหว่างการพัฒนาร่วมกันระหว่างไทยกับจีน จะเป็นตัวแปรที่ช่วยยกระดับมาตรฐานการค้าชายแดนในระยะยาว และหากไทยสามารถเป็นประเทศแรกในอาเซียนที่เชื่อมระบบใบรับรองอิเล็กทรอนิกส์กับจีนได้สำเร็จ เชียงรายในฐานะด่านหน้าของเส้นทางนี้จะเป็นผู้ได้ประโยชน์โดยตรง

PM2.5 ไม่ใช่แค่ปัญหาสุขภาพ แต่คือต้นทุนใหม่ของธุรกิจร้านอาหาร

บทเรียนจากหลายปีหลังชัดเจนว่า PM2.5 กลายเป็นต้นทุนแฝงของเชียงรายไปแล้ว ทั้งต้นทุนด้านสุขภาพ ต้นทุนด้านการท่องเที่ยว และต้นทุนด้านการทำร้านอาหาร ข้อมูลจากสำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษที่ 1 เมื่อ 25 เมษายน 2569 ยังรายงานว่าพื้นที่เชียงรายมีค่าฝุ่นอยู่ในระดับเริ่มมีผลกระทบต่อสุขภาพถึงมีผลกระทบต่อสุขภาพ นั่นหมายความว่า ธุรกิจร้านอาหารและคาเฟ่ที่เคยขายบรรยากาศกลางแจ้ง วิวภูเขา หรือที่นั่งเปิดโล่ง ต้องคิดต้นทุนใหม่อย่างเลี่ยงไม่ได้

ต้นทุนใหม่นี้ไม่ได้มีแค่ค่าเครื่องฟอกอากาศ แต่รวมถึงการออกแบบร้าน การดูแลพื้นที่สีเขียว การจัดระบบระบายอากาศ และการสื่อสารกับลูกค้าให้มั่นใจในช่วงวิกฤตฝุ่น ถ้าร้านใดลงทุนเรื่องนี้ได้ก่อน ก็อาจเปลี่ยนวิกฤตเป็นข้อได้เปรียบได้ เพราะในวันที่คนยังอยากออกไปใช้ชีวิตแต่กังวลเรื่องอากาศ ร้านที่สร้างความมั่นใจได้จะถูกเลือกก่อนเสมอ

ทางออกของเชียงราย ไม่ใช่ต้านดิจิทัล แต่ต้องใช้ดิจิทัลขยายตัวตนท้องถิ่น

เมื่อมองภาพรวมทั้งหมด จะเห็นว่าทั้งทุนจีน ต้นทุนร้านอาหาร สุขภาพผู้บริโภค PM2.5 และการแข่งขันของคาเฟ่ ล้วนชี้ไปสู่ข้อสรุปเดียวกันว่า เชียงรายไม่อาจใช้สูตรเศรษฐกิจแบบเดิมต่อไปได้ จังหวัดต้องเปลี่ยนจากเมืองที่รอคนมาใช้เงินหน้าร้าน ไปสู่เมืองที่ทำให้คนรู้จัก เชื่อใจ และซื้อสินค้าของจังหวัดได้แม้ไม่เดินทางมาถึงพื้นที่

หัวใจของเรื่องนี้จึงไม่ใช่การทิ้งความเป็นท้องถิ่น แต่คือการยกความเป็นท้องถิ่นขึ้นมาเป็นจุดขายใหม่ให้ชัดกว่าเดิม ร้านอาหารเชียงรายที่สู้ได้ในระยะต่อไป อาจไม่ใช่ร้านที่ถูกที่สุด แต่เป็นร้านที่เล่าเรื่องได้ดีที่สุด ใช้วัตถุดิบท้องถิ่นจริง ปรับเมนูให้เข้ากับสุขภาพคนยุคใหม่ รับมือฝุ่นและต้นทุนสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นระบบ และเชื่อมต่อผู้บริโภคผ่านดิจิทัลได้ต่อเนื่อง

ในเวลาเดียวกัน หน่วยงานภาครัฐเองต้องขยับจากการส่งเสริมแบบกิจกรรม ไปสู่การสร้างระบบสนับสนุนระยะยาว ทั้งเรื่องฐานข้อมูลผู้ประกอบการ การอบรมไลฟ์คอมเมิร์ซ การทำแบรนด์จังหวัด การออกแบบมาตรฐานอาหารปลอดภัย และการผลักดันสินค้าชุมชนให้พร้อมแข่งขันในตลาดออนไลน์จริง ไม่ใช่พร้อมเพียงในเวทีแสดงสินค้า

ถ้าเชียงรายยังขายตัวเองด้วยคำว่าเมืองน่าเที่ยวเพียงอย่างเดียว

เชียงรายในปี 2569 กำลังยืนอยู่ตรงกลางระหว่างโอกาสกับแรงกดดัน ด้านหนึ่ง จังหวัดมีทุนทางวัฒนธรรม วัตถุดิบ GI กาแฟ ชา อาหาร และทำเลชายแดนที่ทรงพลัง แต่อีกด้านหนึ่ง จังหวัดกำลังถูกเร่งด้วยทุนข้ามพรมแดน ต้นทุนร้านอาหารที่สูงขึ้น พฤติกรรมผู้บริโภคที่เปลี่ยนเร็ว และปัญหาสุขภาพกับสิ่งแวดล้อมที่เข้ามาเป็นตัวแปรทางเศรษฐกิจเต็มตัว

ถ้าเชียงรายยังขายตัวเองด้วยคำว่าเมืองน่าเที่ยวเพียงอย่างเดียว จังหวัดอาจเติบโตได้แค่ตามฤดูกาล แต่ถ้าเชียงรายเปลี่ยนแนวคิดใหม่ ว่าจะทำอย่างไรให้คนไทยทั้งประเทศซื้อรสชาติ เรื่องเล่า และอัตลักษณ์ของเชียงรายได้ทุกวันผ่านออนไลน์ จังหวัดจะมีฐานเศรษฐกิจที่ยืดหยุ่นกว่ามาก

ในระยะต่อไป ผู้ชนะอาจไม่ใช่ร้านที่ใหญ่ที่สุดหรือทุนหนาที่สุดเสมอไป แต่คือผู้ประกอบการที่เข้าใจว่าโลกใหม่ไม่ได้ขายแค่สินค้า หากขายทั้งความจริงใจ เรื่องราว สุขภาพ ความปลอดภัย และประสบการณ์ที่ลอกเลียนไม่ได้ และถ้าเชียงรายทำสิ่งนี้ได้ทัน จังหวัดก็อาจไม่ใช่แค่เมืองผ่านของการท่องเที่ยวภาคเหนืออีกต่อไป แต่จะเป็นเมืองที่สร้างรายได้ให้ตัวเองได้ทุกวัน แม้ในวันที่นักท่องเที่ยวยังไม่เดินทางมา