เชียงรายอยู่นอก 4 สนามบินนำร่อง Transfer Passenger Privilege โอกาสอยู่ที่ต่อยอดทริป ไม่ใช่รอเครื่องลง

Summaryสรุปประเด็นสำคัญ
  • ททท. ร่วมมือกับ 6 ภาคีเครือข่ายเตรียมเปิดตัวโครงการ Amazing Thailand Transfer Passenger Privilege ในช่วงต้นปี 2570
  • โครงการนำร่องเน้นจัดทริปสั้น 6–8 ชั่วโมง ใน 4 สนามบินหลัก ได้แก่ สุวรรณภูมิ ดอนเมือง ภูเก็ต และกระบี่
  • ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย ไม่ได้รวมอยู่ใน 4 สนามบินนำร่อง จึงไม่มีการพาผู้โดยสารต่อเครื่องมาเชียงรายโดยตรง
  • ตัวเลขผู้โดยสารรอเปลี่ยนเครื่อง 1.3 ล้านคนต่อปี เป็นสถิติของสุวรรณภูมิเพียงแห่งเดียว ไม่ใช่ยอดที่จะกระจายสู่เชียงรายทั้งหมด
  • โอกาสของเชียงรายจึงอยู่ที่การพัฒนาแพ็กเกจท่องเที่ยวค้างคืน 24–48 ชั่วโมง และการนำสินค้าอัตลักษณ์ไปจำหน่ายในสนามบินหลัก

เชียงรายอยู่นอก 4 สนามบินนำร่อง Transfer Passenger Privilege โอกาสอยู่ที่ต่อยอดทริป ไม่ใช่รอเครื่องลง

เชียงราย, 8 ตุลาคม 2569 – โครงการท่องเที่ยวช่วงรอต่อเครื่องของ ททท. มีกำหนดเริ่มต้นปี 2570 ที่สุวรรณภูมิ ดอนเมือง ภูเก็ต และกระบี่ ไม่ใช่เชียงราย ส่วนตัวเลขผู้โดยสาร 1.3 ล้านคนที่ถูกยกขึ้นมาเป็นจำนวนผู้โดยสารต่อเครื่องของสุวรรณภูมิต่อปี ไม่ใช่กลุ่มลูกค้าที่เชียงรายจะดึงมาได้ทั้งหมด

เชียงรายไม่ได้อยู่ในรายชื่อ 4 สนามบินนำร่องของโครงการ Amazing Thailand Transfer Passenger Privilege ซึ่งเตรียมจัดทริปสั้นให้ผู้โดยสารต่างชาติที่มีเวลารอต่อเครื่องราว 6–8 ชั่วโมง อย่างไรก็ดี จังหวัดอาจสร้างโอกาสทางท่องเที่ยวจากโครงการได้ หากต่อยอดเป็นทริปค้างคืนที่เชื่อมเที่ยวบิน โรงแรม และผู้ประกอบการท้องถิ่น หรือขายสินค้าเชียงรายผ่านช่องทางในสนามบินหลัก โดยต้องแยกข้อเสนอเหล่านี้ออกจากสิทธิประโยชน์ที่รัฐบาลประกาศไว้แล้ว

การลงนามหนังสือแสดงเจตนารมณ์ความร่วมมือของการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) กับหน่วยงานด้านการบินและท่องเที่ยวเมื่อวันที่ 5 ตุลาคม เปิดทางให้พัฒนาโครงการ Amazing Thailand Transfer Passenger Privilege เพื่อเปลี่ยนเวลารอเที่ยวบินให้เป็นกิจกรรมท่องเที่ยวในไทย ททท. เผยแพร่รายละเอียดเมื่อวันที่ 7 ตุลาคม ขณะที่รายงานข่าวระบุว่าโครงการมีเป้าหมายเริ่มดำเนินการในช่วงต้นปี 2570

แต่สำหรับเชียงราย ประเด็นสำคัญไม่ใช่การมีชื่ออยู่ในโครงการนำร่อง เพราะรายชื่อสนามบินที่สื่อรายงานคือสุวรรณภูมิ ดอนเมือง ภูเก็ต และกระบี่ ไม่ใช่ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย การนำเสนอว่าโครงการจะพาผู้โดยสารต่อเครื่องลงเชียงรายโดยตรงจึงเกินกว่ารายละเอียดที่ประกาศไว้ในขณะนี้

โจทย์ที่เชียงรายยังพอขยับได้คือจะเชื่อมตัวเองเข้ากับการเดินทางของผู้โดยสารอย่างไร ตั้งแต่การชักชวนให้แวะพักต่อหลังเดินทางถึงไทย การเชื่อมเที่ยวบินไปเชียงราย ไปจนถึงการนำสินค้าและบริการของจังหวัดไปอยู่ในช่องทางที่ผู้โดยสารใช้จริง โอกาสเหล่านี้ยังเป็นแนวทางที่ต้องพัฒนา ไม่ใช่สิทธิหรือแพ็กเกจที่เปิดจองแล้ว

โครงการนำร่องขายทริปสั้นที่ 4 สนามบิน

ตามรายงานของสื่อไทย โครงการนำร่องจะออกแบบทริปสำหรับผู้โดยสารต่างชาติที่มีเวลาต่อเครื่องประมาณ 6–8 ชั่วโมง เน้นกิจกรรมด้านวัฒนธรรม อาหาร และสุขภาพ โดยมีรูปแบบที่เสนอไว้ เช่น City Express, Food Express และ Wellness Express ผู้โดยสารต้องเดินทางออกจากพื้นที่ผู้โดยสารระหว่างประเทศ ผ่านขั้นตอนตรวจคนเข้าเมืองและกลับมาขึ้นเที่ยวบินต่อให้ทัน

ผู้ลงนามในความร่วมมือมี 6 หน่วยงาน ได้แก่ ททท. กรมท่าอากาศยาน การบินไทย สมาคมสายการบินแห่งประเทศไทย บริษัท โรงแรมท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ และคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ข่าวที่รายงานรายละเอียดโครงการระบุว่าสนามบินนำร่องมีทั้งสนามบินที่บริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน) หรือ AOT ดูแล และสนามบินกระบี่ซึ่งอยู่ในเครือข่ายสนามบินของกรมท่าอากาศยาน

ข้อมูลสำคัญอีกจุดคือจำนวนผู้โดยสาร 1.3 ล้านคนที่ปรากฏในข่าว หมายถึงผู้โดยสารต่อเครื่องที่สุวรรณภูมิราว 1.3 ล้านคนต่อปี ตามข้อมูลที่สื่อรายงานจากผู้ว่าการ ททท. ไม่ใช่ตัวเลขผู้โดยสารทั้งหมดที่เข้าไทยในไตรมาสแรก และไม่ใช่จำนวนคนที่จะเดินทางไปเชียงรายโดยอัตโนมัติ มีเพียงบางส่วนที่มีเวลารอต่อเครื่องนานพอจะเข้าร่วมทริปได้ ขณะที่เป้าหมายการดึงผู้โดยสารเข้าร่วมและเงื่อนไขการสมัครยังต้องติดตามรายละเอียดจากผู้จัดโครงการ

ความแตกต่างนี้สำคัญต่อการวางแผนของจังหวัด หากใช้ตัวเลขผู้โดยสารต่อเครื่องทั้งหมดเป็นฐานคาดการณ์รายได้ อาจทำให้ประเมินตลาดสูงเกินจริง ผู้โดยสารบางรายอาจไม่ต้องการออกจากสนามบิน บางรายอาจไม่มีเวลาเพียงพอ หรือไม่ผ่านข้อกำหนดการเดินทางเข้าไทยตามสัญชาติและสถานะการเดินทาง

เชียงรายขายทริปค้างคืนได้ แต่ต้องแยกจากทริป 6 ชั่วโมง

แนวคิดให้ผู้โดยสารแวะเชียงรายหนึ่งคืนระหว่างรอเที่ยวบิน เป็นข้อเสนอคนละแบบกับทริปสั้น 6–8 ชั่วโมงในโครงการนำร่อง การพาผู้โดยสารไปเชียงรายต้องมีเวลาเพียงพอสำหรับเที่ยวบินภายในประเทศ การเดินทางระหว่างสนามบินกับที่พัก และการกลับไปขึ้นเที่ยวบินระหว่างประเทศ หากผู้โดยสารต้องย้ายสนามบินระหว่างสุวรรณภูมิกับดอนเมือง ก็ต้องเผื่อเวลาและความเสี่ยงเพิ่มขึ้นด้วย

รูปแบบที่เป็นไปได้จึงอาจเป็นการขายเชียงรายเป็นส่วนต่อขยายก่อนหรือหลังทริปหลักในไทย เช่น แพ็กเกจค้างคืน 24–48 ชั่วโมงที่เชื่อมกับเที่ยวบินและที่พัก มากกว่าการนำเสนอว่าเป็นทัวร์แวะเที่ยวระหว่างต่อเครื่องทันที ยังไม่มีข้อมูลว่าแพ็กเกจลักษณะนี้ได้รับอนุมัติหรือจะอยู่ภายใต้โครงการนำร่อง การพัฒนาต้องประสานสายการบิน ผู้ให้บริการทัวร์ โรงแรม และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง พร้อมกำหนดวิธีจัดการสัมภาระ ตั๋วต่อเครื่อง และการช่วยเหลือเมื่อเที่ยวบินล่าช้าหรือถูกยกเลิก

เชียงรายมีช่องทางทางอากาศระหว่างประเทศอยู่แล้ว โดยสายการบิน Scoot เริ่มเที่ยวบินตรงสิงคโปร์–เชียงรายเมื่อวันที่ 1 มกราคม 2569 อย่างไรก็ตาม การมีเส้นทางบินไม่ได้ทำให้ผู้โดยสารต่อเครื่องที่กรุงเทพฯ กลายเป็นลูกค้าของจังหวัดทันที ผู้ประกอบการยังต้องรู้ว่าเที่ยวบินเชื่อมต่อกับเส้นทางใดได้จริง ตารางบินสอดคล้องกันหรือไม่ และมีทางเลือกสำรองอย่างไรหากการเดินทางสะดุด

ข้อมูลใน Source Pack กล่าวถึงเที่ยวบินล่าช้าหรือถูกยกเลิกบ่อย แต่ไม่ได้แนบสถิติยืนยันความถี่ จึงไม่ควรยกเป็นข้อเท็จจริงในพาดหัวหรือใช้สรุปว่าสนามบินเชียงรายมีปัญหาความตรงต่อเวลา สิ่งที่ทำได้คือรวบรวมข้อมูลตารางบิน การยกเลิก และการต่อเที่ยวบิน เพื่อประเมินความเสี่ยงจริงก่อนออกแบบแพ็กเกจ โดยเฉพาะแพ็กเกจที่ผู้เดินทางต้องกลับไปขึ้นเที่ยวบินระหว่างประเทศตามกำหนด

ต่อเส้นทางข้ามแดนได้ แต่เป็นตลาดคนละกลุ่ม

ข้อเสนอเชื่อมเชียงรายกับเส้นทาง R3A และรถไฟลาว–จีนมีศักยภาพในฐานะทริปหลายจุดหมายสำหรับผู้เดินทางที่มีเวลาหลายวัน แต่ไม่ควรถูกนับเป็นส่วนเดียวกับผู้โดยสารที่มีเวลารอต่อเครื่องเพียงไม่กี่ชั่วโมง เพราะการเดินทางข้ามแดนมีขั้นตอนตรวจคนเข้าเมือง การเดินทางทางบก และเงื่อนไขด้านเอกสารที่แตกต่างจากการออกไปเที่ยวใกล้สนามบินแล้วกลับมาขึ้นเครื่อง

หากจะพัฒนาเส้นทางนี้ ควรระบุให้ชัดว่าใครเป็นผู้จัดการการเดินทางระหว่างประเทศ มีตั๋วและยานพาหนะเชื่อมต่อแบบใด และผู้เดินทางต้องใช้เวลาเท่าใด ไม่เช่นนั้นการใช้คำว่า “ศูนย์กลาง” หรือ “จุดเชื่อมต่อ” อาจสื่อภาพที่ใหญ่กว่าบริการที่มีอยู่จริง

ขายสินค้าเชียงรายได้ แม้ผู้โดยสารไม่เดินทางถึงจังหวัด

อีกช่องทางหนึ่งคือการนำสินค้าของเชียงรายไปจำหน่ายหรือจัดแสดงในจุดที่ผู้โดยสารต่อเครื่องเข้าถึง เช่น ร้านค้า จุดประชาสัมพันธ์ หรือพื้นที่บริการในสนามบิน การพัฒนาของฝาก กาแฟ ชา อาหารแปรรูป และงานหัตถกรรมเป็นแนวคิดที่ผู้ประกอบการท้องถิ่นกับผู้ดูแลช่องทางจำหน่ายสามารถหารือกันได้ แต่ Source Pack ยังไม่ระบุว่ามีข้อตกลงกับร้านค้าหรือพื้นที่ขายใดแล้ว

ช่องทางนี้อาจทำให้แบรนด์เชียงรายเข้าถึงผู้โดยสารได้โดยไม่ต้องรอให้เที่ยวบินลงจังหวัด แต่ต้องแยกผลลัพธ์ให้ชัด รายได้จากการขายสินค้าที่สนามบินไม่เท่ากับจำนวนผู้โดยสารที่เดินทางเข้าเชียงราย และไม่ควรนำยอดขายดังกล่าวไปอ้างเป็นรายได้ท่องเที่ยวที่เกิดขึ้นในจังหวัดโดยตรง

วัดผลจากการเดินทางและเงินที่ถึงพื้นที่

หากเชียงรายต้องการต่อยอดโครงการ คำถามจึงไม่ใช่เพียงว่าจะดึงผู้โดยสารได้กี่คน แต่ต้องวัดว่ามีผู้โดยสารเดินทางมาถึงจังหวัดจริงกี่คน พักค้างคืนหรือไม่ ใช้จ่ายกับธุรกิจในพื้นที่เท่าใด และมีรายได้ส่วนใดถึงผู้ประกอบการรายย่อย การนับผู้เห็นโฆษณาหรือผู้ผ่านสนามบินอย่างเดียวไม่ตอบว่าโครงการสร้างประโยชน์ให้ชุมชนได้แค่ไหน

โครงสร้างพื้นฐานก็เป็นเงื่อนไขประกอบ AOT ระบุแผนพัฒนาท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย ระยะที่ 1 ซึ่งรวมการก่อสร้างอาคารผู้โดยสารแห่งใหม่และการปรับปรุงสิ่งอำนวยความสะดวก ขณะที่รายงานข่าวระบุว่าแผนยังอยู่ในขั้นตอนการออกแบบและเตรียมเสนอพิจารณา การลงทุนดังกล่าวเกี่ยวข้องกับความสามารถรองรับผู้โดยสารในอนาคต แต่ไม่ได้ยืนยันว่าจะมีเที่ยวบินเพิ่มหรือทำให้แพ็กเกจต่อเครื่องเกิดขึ้นเอง

ท้ายที่สุด โครงการ Transfer Passenger Privilege เป็นโอกาสให้ไทยเปลี่ยนเวลารอเที่ยวบินเป็นการใช้จ่ายและประสบการณ์ท่องเที่ยว แต่ระยะแรกมุ่งไปที่สนามบิน 4 แห่งซึ่งไม่มีเชียงรายอยู่ในรายชื่อ หากเชียงรายต้องการส่วนแบ่ง ต้องทำให้จังหวัดเป็นตัวเลือกที่จองและเดินทางได้จริง ทั้งเรื่องเที่ยวบิน เวลาเข้าเมือง ที่พัก การเดินทางในพื้นที่ และความมั่นใจว่าจะต่อเที่ยวบินได้ทัน

สิ่งที่ควรติดตามในต้นปี 2570 คือรายละเอียดแพ็กเกจและคุณสมบัติผู้เข้าร่วมของโครงการหลัก ตลอดจนความร่วมมือใหม่ที่อาจเชื่อมเชียงรายเข้ากับเที่ยวบินหรือช่องทางจำหน่ายในสนามบินอื่น ระหว่างนี้ควรเรียกแพ็กเกจค้างคืน เส้นทางข้ามแดน และการขายสินค้าเป็นข้อเสนอสำหรับพัฒนาต่อ ไม่ใช่ประโยชน์ที่ได้รับจากโครงการนำร่องแล้ว

เชียงรายถ่ายทอดประสบการณ์บนเวทีระดับชาติ

ประสบการณ์ของเชียงรายถูกนำเสนอในการประชุมสาธารณะระดับชาติหัวข้อ ท้องถิ่นพลิกระบบสุขภาพ เมื่อ รพ.สต. อยู่ใกล้บ้าน ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง ซึ่งจัดขึ้นเมื่อวันที่ 19 มิถุนายน 2569 ที่โรงแรมมิราเคิล แกรนด์ คอนเวนชั่น เขตหลักสี่ กรุงเทพมหานคร

การประชุมจัดโดยสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ หรือ สช. มีตัวแทนจากภาครัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ภาควิชาการ บุคลากรสาธารณสุข และภาคประชาสังคมเข้าร่วม เพื่อแลกเปลี่ยนบทเรียนหลังการถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลไปอยู่ภายใต้การกำกับดูแลขององค์การบริหารส่วนจังหวัด

เครดิตภาพและข้อมูลจาก :