วัฒนธรรมเชียงรายคนใหม่เตรียมพร้อมรับการปรับโครงสร้างกระทรวง ดันวัฒนธรรมเชื่อมการท่องเที่ยว

Summaryสรุปประเด็นสำคัญ
  • กรวรรณ สุ่มมาตย์ เข้ารับตำแหน่งวัฒนธรรมจังหวัดเชียงรายคนใหม่
  • มุ่งเน้นการนำ “ทุนทางวัฒนธรรม” และอัตลักษณ์ท้องถิ่นมาส่งเสริมการท่องเที่ยว
  • เตรียมรับมือการปรับโครงสร้างรัฐบาลที่จะควบรวมงานวัฒนธรรมและการท่องเที่ยว
  • คาดการณ์ว่าการถ่ายโอนภารกิจด้านการท่องเที่ยวจะเริ่มชัดเจนในช่วงต้นปีหน้า
  • เป้าหมายคือสร้างความเข้าใจในวัฒนธรรมและสร้างรายได้สู่ชุมชนอย่างยั่งยืน

กรวรรณ สุ่มมาตย์ กลับเชียงรายรับตำแหน่งวัฒนธรรมจังหวัด ชูทุนวัฒนธรรมต่อยอดการท่องเที่ยว

เชียงราย, 6 ตุลาคม 2569 – หลังทำงานในหลายจังหวัดและเหลืออายุราชการราว 2 ปี วัฒนธรรมจังหวัดเชียงรายคนใหม่มองโจทย์สำคัญคือทำให้ผู้คนรู้จักคุณค่าของวัฒนธรรมท้องถิ่น พร้อมเตรียมรับการปรับภารกิจด้านวัฒนธรรมและการท่องเที่ยวที่รัฐบาลกำลังผลักดัน

การกลับมาประจำจังหวัดบ้านเกิดในช่วงท้ายของชีวิตราชการ เป็นทั้งการกลับสู่พื้นที่ที่คุ้นเคยและการรับงานใหม่ของกรวรรณ สุ่มมาตย์ วัฒนธรรมจังหวัดเชียงรายคนใหม่ ซึ่งระบุว่าเหลืออายุราชการอีกประมาณ 2 ปี หลังผ่านการทำงานในหลายจังหวัด เธอกล่าวถึงเป้าหมายว่าอยากให้ผู้คนรู้จักและเข้าใจวัฒนธรรม และมองเห็นทางต่อยอดทุนทางวัฒนธรรมให้เกิดคุณค่ากับพื้นที่

โจทย์ดังกล่าวเกิดขึ้นในช่วงที่รัฐบาลกำลังผลักดันการปรับโครงสร้างหน่วยงาน โดยมีแนวทางรวมภารกิจด้านวัฒนธรรมและการท่องเที่ยวไว้ในกระทรวงเดียวกัน กรวรรณคาดว่าภารกิจด้านการท่องเที่ยวอาจเริ่มถ่ายโอนในช่วงต้นปีหน้า แต่รายละเอียดและกรอบเวลายังขึ้นอยู่กับขั้นตอนของการปรับกฎหมายและการดำเนินงานของรัฐ

กลับมาทำงานในจังหวัดที่เป็นบ้านเกิด

กรวรรณเล่าว่าเธอเป็นคนเชียงรายโดยกำเนิด และเริ่มทำงานในหน่วยงานวัฒนธรรมที่จังหวัดเชียงรายตั้งแต่ปี 2545 ก่อนสอบเลื่อนตำแหน่งและย้ายไปปฏิบัติงานในจังหวัดอื่น ระหว่างเส้นทางราชการ เธอเคยทำงานที่ชลบุรี น่าน พะเยา และสกลนคร รวมถึงจังหวัดแพร่ ลำปาง และเชียงใหม่

ช่วงเวลาที่ทำงานในแต่ละพื้นที่ไม่เท่ากัน เธอระบุว่าอยู่สกลนครประมาณ 8 เดือน แพร่ 2 ปี ลำปาง 1 ปีครึ่ง และเชียงใหม่ 1 ปีครึ่ง ก่อนย้ายกลับเชียงราย การเดินทางไปทำงานต่างพื้นที่ทำให้เธอได้เห็นรูปแบบการทำงานด้านวัฒนธรรมในบริบทที่หลากหลาย ขณะเดียวกัน การกลับมาครั้งนี้ก็ทำให้ต้องนำประสบการณ์ที่สั่งสมมาใช้กับพื้นที่ซึ่งเธอมีความผูกพันมาตั้งแต่เกิด

กรวรรณเข้าพบผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงรายและรองผู้ว่าราชการจังหวัดในช่วงวันที่ 5–6 ตุลาคม เนื่องในโอกาสเข้ารับตำแหน่งใหม่ และเข้าร่วมประชุมกับข้าราชการและเจ้าหน้าที่สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดเชียงรายเมื่อวันที่ 6 ตุลาคม การประชุมดังกล่าวมีเธอเป็นประธาน พร้อมมอบนโยบายและแนวทางการปฏิบัติงาน โดยเน้นภารกิจด้านศาสนา ศิลปะ และวัฒนธรรมให้สอดคล้องกับนโยบายรัฐบาล กระทรวง และยุทธศาสตร์การพัฒนาจังหวัด

การกลับมาครั้งนี้เกิดขึ้นในช่วงที่กรวรรณเหลืออายุราชการอีกประมาณ 2 ปี เธอจึงไม่ได้กล่าวถึงเพียงการรับตำแหน่ง แต่ยังวางเป้าหมายการทำงานไว้กับการทำให้คนในพื้นที่รู้จักและเข้าใจวัฒนธรรมมากขึ้น เป้าหมายดังกล่าวเป็นกรอบกว้าง ยังไม่มีการแจกแจงโครงการหรือกำหนดตัวชี้วัดเฉพาะในข้อมูลที่ได้รับ

นางกรวรรณ สุ่มมาตย์ วัฒนธรรมจังหวัดเชียงรายเข้าพบ นายชูชีพ พงษ์ไชย ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย

วัฒนธรรมท้องถิ่นในฐานะทุนของพื้นที่

กรวรรณมองว่าแต่ละจังหวัดมีอัตลักษณ์และทุนทางวัฒนธรรมของตนเอง แม้บางพื้นที่จะมีจุดร่วมกัน แต่สิ่งสำคัญคือการค้นหาลักษณะเฉพาะที่ทำให้ผู้คนรู้จักพื้นที่นั้นได้ เธอยกตัวอย่างเชียงใหม่และเชียงรายว่าเป็นจังหวัดที่มีความหลากหลายทางวัฒนธรรม รวมถึงมีมิติด้านชาติพันธุ์ ซึ่งอาจเป็นส่วนหนึ่งของอัตลักษณ์ท้องถิ่น

ในมุมของเธอ ภารกิจด้านวัฒนธรรมไม่ได้หยุดอยู่ที่การอนุรักษ์หรือจัดกิจกรรมให้ผู้คนเข้าร่วม แต่ยังต้องทำให้สังคมเห็นคุณค่าของสิ่งที่มีอยู่ และพิจารณาว่าจะพัฒนาต่อยอดได้อย่างไร โดยเฉพาะการเชื่อมโยงวัฒนธรรมกับการท่องเที่ยวและเศรษฐกิจในพื้นที่

“คนจะต้องรู้จักและเข้าใจในเรื่องของวัฒนธรรม” กรวรรณกล่าว พร้อมอธิบายว่าการทำงานในพื้นที่ใดก็ควรตั้งเป้าให้ผู้คนรู้จักวัฒนธรรมของพื้นที่นั้น และทำให้ความหลากหลายอยู่ร่วมกันได้ เธอเห็นว่าความหลากหลายทางวัฒนธรรมอาจสร้างรายได้ให้กับพื้นที่ได้ หากนำมาพัฒนาอย่างเหมาะสม

แนวคิดนี้สอดคล้องกับข้อมูลนโยบายซึ่งอธิบายว่ารัฐบาลต้องการเชื่อมโยงการท่องเที่ยวกับวัฒนธรรม ประเพณี วิถีชีวิต ภูมิปัญญาท้องถิ่น และอัตลักษณ์ของพื้นที่ โดยมองว่าทุนทางวัฒนธรรมสามารถนำมาใช้ส่งเสริมการท่องเที่ยวและสร้างรายได้แก่ชุมชนได้ อย่างไรก็ตาม ข้อมูลดังกล่าวเป็นเหตุผลและเป้าหมายเชิงนโยบาย ไม่ใช่ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นแล้ว และยังไม่มีตัวเลขที่แสดงผลทางเศรษฐกิจหรือรายได้จากแนวทางนี้

รับมือการเปลี่ยนผ่านภารกิจของกระทรวง

การกลับมารับตำแหน่งของกรวรรณเกิดขึ้นในช่วงที่มีแผนปรับโครงสร้างหน่วยงานรัฐบาล โดยแนวทางที่ระบุคือการจัดตั้งกระทรวงวัฒนธรรมและการท่องเที่ยว และกระทรวงกีฬา พร้อมปรับภารกิจของหน่วยงานเดิมให้สอดคล้องกับโครงสร้างใหม่

กรวรรณกล่าวว่า ภารกิจด้านการท่องเที่ยวมีแนวโน้มจะถูกโอนมาอยู่ภายใต้กระทรวงวัฒนธรรมและการท่องเที่ยว และหน่วยงานกำลังเตรียมวางแผนปรับรูปแบบการทำงาน เธอประเมินว่าการเปลี่ยนแปลงอาจเริ่มในช่วงต้นปีหน้า แต่ไม่ได้ระบุรายละเอียดการถ่ายโอนงานหรือขั้นตอนที่สำนักงานระดับจังหวัดจะต้องดำเนินการ

เมื่อวันที่ 14 กรกฎาคม 2569 รัชดา ธนาดิเรก โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ชี้แจงหลังการประชุมคณะรัฐมนตรีว่า ครม.เห็นชอบหลักการร่างกฎหมายปรับปรุงโครงสร้างกระทรวง โดยมีขั้นตอนต่อไปในการส่งให้สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา ก่อนเสนอคณะรัฐมนตรีและรัฐสภาตามลำดับ เอกสารยังกล่าวถึงเป้าหมายการลดความซ้ำซ้อนและเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารราชการ

ข้อมูลนี้ทำให้ต้องแยกสถานะของนโยบายออกจากการดำเนินงานที่เกิดขึ้นแล้ว การเห็นชอบหลักการร่างกฎหมายยังไม่เท่ากับการปรับโครงสร้างเสร็จสมบูรณ์ ส่วนกำหนดเวลาที่กรวรรณกล่าวถึงเป็นการคาดการณ์จากการเตรียมงานของหน่วยงาน ไม่ใช่วันที่ยืนยันจากเอกสารกฎหมาย

สำหรับกรวรรณ การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวเป็นเหตุให้หน่วยงานต้องปรับวิธีทำงานและประสานภารกิจให้เชื่อมโยงกัน เธอเปรียบการทำงานร่วมกันว่าเป็นการต่อยอดตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ ไปจนถึงปลายน้ำ พร้อมมองว่าการท่องเที่ยวสามารถเป็นช่องทางหนึ่งในการนำทุนวัฒนธรรมที่มีอยู่ไปสู่ผู้คนวงกว้างขึ้น แต่ยังไม่มีรายละเอียดจากเธอเกี่ยวกับโครงการเฉพาะที่จะเริ่มในเชียงราย

สิ่งที่ยังต้องติดตาม

ประเด็นที่ต้องติดตามต่อจากนี้มีทั้งการเดินหน้าร่างกฎหมายปรับโครงสร้างกระทรวง การกำหนดขอบเขตภารกิจของหน่วยงานใหม่ และแนวทางที่สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดเชียงรายจะใช้เชื่อมงานวัฒนธรรมกับการท่องเที่ยว หากการถ่ายโอนภารกิจเกิดขึ้นตามที่คาดไว้ การทำงานในระดับจังหวัดย่อมต้องปรับตามรายละเอียดที่ส่วนกลางกำหนด ซึ่งยังไม่ปรากฏครบถ้วนในข้อมูลที่ได้รับ

อีกด้านหนึ่งคือการนำแนวคิดเรื่องทุนวัฒนธรรมไปสู่การทำงานที่เห็นผลต่อชุมชน การประชาสัมพันธ์หรือจัดกิจกรรมเพียงอย่างเดียวอาจไม่ตอบคำถามว่าคนในพื้นที่ได้รับประโยชน์อย่างไร ข้อมูลที่มีในขณะนี้สะท้อนเป้าหมายกว้างเรื่องการอนุรักษ์ ฟื้นฟู และต่อยอดทุนทางวัฒนธรรม แต่ยังไม่มีรายละเอียดด้านงบประมาณ แผนงาน ตัวชี้วัด หรือผลตอบแทนทางเศรษฐกิจให้ประเมิน

กรวรรณกล่าวถึงเป้าหมายของตนว่าไม่ว่าจะไปทำงานที่ใดก็ต้องทำให้ผู้คนรู้จักวัฒนธรรมของพื้นที่ และอยู่ร่วมกับความหลากหลายได้ การกลับเชียงรายในช่วงท้ายของชีวิตราชการจึงเริ่มต้นด้วยทั้งประสบการณ์จากหลายจังหวัดและโจทย์ใหม่ของการเปลี่ยนแปลงเชิงนโยบาย สิ่งที่จะชี้ความคืบหน้าต่อจากนี้คือแนวคิดดังกล่าวจะถูกแปลงเป็นงานที่ชุมชนมีส่วนร่วมและได้รับประโยชน์อย่างไร

เครดิตภาพและข้อมูลจาก :