เปลี่ยนอัตลักษณ์เป็นมูลค่า เชียงรายเปิดเวทีแสดงสินค้าชุมชน 47 บูธ สร้างระบบนิเวศท่องเที่ยวสร้างสรรค์

Summary

เชียงรายปั้นสินค้าชุมชน 47 บูธ เชื่อมท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ หมุนเศรษฐกิจฐานราก

เชียงราย, 14 สิงหาคม 2569 – บรรยากาศภายในหอประชุมใหญ่ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย คึกคักไปด้วยผู้ประกอบการชุมชน นักท่องเที่ยว และประชาชนที่แวะเวียนมาเลือกซื้อสินค้าพื้นถิ่น ในกิจกรรมจัดแสดงและจำหน่ายสินค้าเพื่อส่งเสริมการขาย ภายใต้โครงการพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์และสร้างสรรค์บนฐานทรัพยากรชุมชนคุณค่าสูง โดยมีนายนรศักดิ์ สุขสมบูรณ์ รองผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย เป็นประธานเปิดงาน

จุดเริ่มต้นจากงานประชาสัมพันธ์สู่ยุทธศาสตร์เศรษฐกิจฐานราก

นางนิตยา ดีสุวรรณ์ พัฒนาการจังหวัดเชียงราย กล่าวรายงานถึงวัตถุประสงค์ของการจัดกิจกรรมในครั้งนี้ว่า มุ่งส่งเสริมและสนับสนุนให้ชุมชนนำสินค้า ผลิตภัณฑ์ และบริการที่สะท้อนอัตลักษณ์ ภูมิปัญญา วิถีชีวิต และทรัพยากรท้องถิ่น มาจัดแสดงและจำหน่ายในพื้นที่ที่เข้าถึงผู้บริโภคได้โดยตรง สิ่งที่น่าสนใจคือกิจกรรมนี้ไม่ได้ถูกออกแบบมาเพื่อการค้าขายระยะสั้นเพียงอย่างเดียว แต่ถูกวางไว้เป็นส่วนหนึ่งของภาพใหญ่กว่านั้น นั่นคือการสร้างระบบนิเวศการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ให้กับจังหวัดเชียงราย ที่ใช้สินค้าชุมชนเป็นจุดเริ่มต้นในการดึงดูดนักเดินทางให้ก้าวออกจากเส้นทางท่องเที่ยวกระแสหลัก ไปสัมผัสวิถีชีวิตจริงในพื้นที่ต้นทาง

47 บูธความหลากหลาย สะท้อนศักยภาพชุมชนเชียงราย

ภายในงานมีผู้ประกอบการและหน่วยงานเข้าร่วมจัดแสดงสินค้ารวมทั้งสิ้น 47 บูธ แบ่งเป็นผู้ประกอบการชุมชนท่องเที่ยว 10 บูธ ผู้ประกอบการสินค้า OTOP และสินค้าชุมชน 35 บูธ นิทรรศการผ้าไทย 1 บูธ และนิทรรศการชุมชนท่องเที่ยวบ้านแม่เฟือง หมู่ที่ 5 ตำบลป่าตึง อำเภอแม่จัน จังหวัดเชียงราย อีก 1 บูธ

ตัวเลขเหล่านี้บอกอะไรมากกว่าจำนวนแผงขายของ เพราะการมีบูธชุมชนท่องเที่ยวถึง 10 แห่งอยู่ร่วมกับบูธสินค้า OTOP ในพื้นที่เดียวกัน สะท้อนแนวคิดที่จังหวัดพยายามผลักดันให้เห็นชัดว่า สินค้าและการท่องเที่ยวไม่ใช่สองเรื่องที่แยกขาดจากกัน แต่เป็นห่วงโซ่เดียวที่เกื้อหนุนกัน ผู้บริโภคที่ซื้อผ้าทอมือหรือผลิตภัณฑ์แปรรูปจากชุมชนใดชุมชนหนึ่งในวันนี้ อาจกลายเป็นนักท่องเที่ยวที่เดินทางไปเยือนหมู่บ้านต้นทางของสินค้านั้นในวันข้างหน้า

บ้านแม่เฟือง จุดหมายที่ถูกจับตาในฐานะต้นแบบ

การที่ชุมชนท่องเที่ยวบ้านแม่เฟือง อำเภอแม่จัน ได้รับพื้นที่จัดนิทรรศการเฉพาะแยกออกมาจากบูธ OTOP ทั่วไป เป็นสัญญาณที่บ่งชี้ว่าพื้นที่แห่งนี้ถูกวางบทบาทให้เป็นหนึ่งในกรณีตัวอย่างของการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ในจังหวัด ท่ามกลางกระแสที่นักเดินทางยุคใหม่จำนวนมากเริ่มมองหาประสบการณ์ที่มากกว่าการถ่ายรูปสถานที่สวยงาม แต่ต้องการเรียนรู้วิถีชีวิตและมีส่วนร่วมกับชุมชนอย่างแท้จริง รูปแบบการท่องเที่ยวเช่นนี้ในหลายพื้นที่ของประเทศไทยได้พิสูจน์แล้วว่าสามารถกระจายรายได้ลงสู่ระดับครัวเรือนได้ดีกว่าการท่องเที่ยวแบบผ่านทัวร์ขนาดใหญ่ เพราะเงินที่นักท่องเที่ยวใช้จ่ายส่วนใหญ่หมุนเวียนอยู่ภายในชุมชนโดยตรง ไม่ว่าจะเป็นค่าที่พักโฮมสเตย์ ค่าอาหารพื้นบ้าน หรือค่าสินค้าหัตถกรรมที่ซื้อจากมือผู้ผลิตเอง

พัฒนาศักยภาพผู้ประกอบการ อีกภารกิจคู่ขนาน

นอกเหนือจากการเปิดพื้นที่ขาย จังหวัดเชียงรายยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาศักยภาพผู้ประกอบการชุมชนควบคู่กันไป โดยมุ่งเสริมความรู้และทักษะด้านการตลาด การบริหารจัดการ และการสร้างเครือข่ายทางการค้า แนวทางนี้สอดคล้องกับหลักการพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากที่หลายหน่วยงานภาครัฐใช้ในพื้นที่อื่นทั่วประเทศ นั่นคือการไม่หยุดอยู่แค่การให้พื้นที่ขายของชั่วคราว แต่ต้องสร้างขีดความสามารถให้ผู้ประกอบการยืนได้ด้วยตนเองในระยะยาว เมื่อผู้ผลิตในชุมชนมีทักษะการตลาดที่ดีขึ้น มีความเข้าใจพฤติกรรมผู้บริโภค และสามารถเชื่อมโยงเครือข่ายการค้ากับภายนอกได้มากขึ้น ย่อมส่งผลให้สินค้าท้องถิ่นมีโอกาสขยายตลาดออกไปไกลกว่าเวทีจัดแสดงในจังหวัดเพียงอย่างเดียว

เวทีเผยแพร่อัตลักษณ์ สร้างประสบการณ์ให้นักเดินทาง

อีกมิติหนึ่งที่งานนี้ให้ความสำคัญคือการเป็นเวทีเผยแพร่อัตลักษณ์ วิถีชีวิต ศิลปวัฒนธรรม และภูมิปัญญาของชุมชนในจังหวัดเชียงรายให้เป็นที่รู้จักในวงกว้างมากขึ้น ทั้งในสายตาของคนในพื้นที่เองและนักท่องเที่ยวที่แวะเวียนเข้ามาชม การจัดแสดงสินค้าจึงไม่ได้ทำหน้าที่เพียงจุดซื้อขาย แต่กลายเป็นพื้นที่เล่าเรื่องราวเบื้องหลังของแต่ละผลิตภัณฑ์ ตั้งแต่วัตถุดิบในท้องถิ่น กรรมวิธีการผลิตที่สืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น ไปจนถึงความหมายทางวัฒนธรรมที่ซ่อนอยู่ในลวดลายผ้าทอหรือหัตถกรรมแต่ละชิ้น ซึ่งล้วนเป็นเสน่ห์ที่สร้างความประทับใจให้นักท่องเที่ยวได้มากกว่าการซื้อสินค้าทั่วไปตามท้องตลาด

ก้าวต่อไปของการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์เชียงราย

ในภาพรวม กิจกรรมครั้งนี้จึงเป็นมากกว่างานออกร้านตามฤดูกาล แต่เป็นกลไกหนึ่งที่จังหวัดเชียงรายใช้เชื่อมโยงสินค้าและบริการจากชุมชนสู่ผู้บริโภคโดยตรง พร้อมต่อยอดทุนทางวัฒนธรรมและทรัพยากรท้องถิ่นให้เกิดมูลค่าทางเศรษฐกิจ หากแนวทางนี้ได้รับการสานต่ออย่างต่อเนื่อง ควบคู่กับการพัฒนาเส้นทางท่องเที่ยวเชื่อมโยงระหว่างชุมชนต่าง ๆ ในหลายอำเภอ ก็มีความเป็นไปได้ที่เชียงรายจะกลายเป็นต้นแบบของจังหวัดที่ผสานเศรษฐกิจฐานรากเข้ากับการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ได้อย่างเป็นรูปธรรม สร้างความมั่นคงทางรายได้ให้ชุมชนในระยะยาว และรักษาอัตลักษณ์ท้องถิ่นให้คงอยู่ควบคู่ไปกับการพัฒนา

เครดิตภาพและข้อมูลจาก :